Nie zapomnij odwiedzić strony naszych partnerów - ich lubimy, ich polecamy!

SŁUCHAJ
ZALOGUJ SIĘ
ZAMKNIJ
Radio Paranormalium - zjawiska paranormalne - strona glowna
Logowanie przy użyciu kont z Facebooka itd. dostępne jest z poziomu forum
Hiperprzestrzeń

Hiperprzestrzeń

Odcinek: 28 luty 2015 Przekaz z Marsa
hiperprzestrzen_i_01 Pewnego dnia dawno temu pan psycholog postanowił zebrać kilka danych statystycznych. Rozwiązaniem było przeprowadzenie kilku eksperymentów. Efekt tego był taki, że zapachniało astrologia i tajemnymi mocami w świecie nauki. No i co z tym wszystkim ma wspólnego planeta Mars? Czyli opowieść o nauce, która przez przypadek spotkała się z astrologia w jej najczystszej formie.

Streszczenie odcinka

Audycja poświęcona jest związkom astrologii, ezoteryki i współczesnych metod statystycznych. Prowadzący zastanawia się, czy astrologia może zawierać elementy opisujące ludzkie predyspozycje, charakter i życiowe osiągnięcia, mimo że oficjalna nauka zwykle odrzuca ją jako nienaukową. Punktem wyjścia jest przekonanie, że niektóre eksperymenty prowadzone przez psychologów, matematyków i statystyków przyniosły wyniki trudne do jednoznacznego wyjaśnienia w ramach materialistycznego obrazu rzeczywistości. W pierwszej części prowadzący opowiada o własnym, młodzieńczym eksperymencie z horoskopami. Czytał znajomym horoskopy przeznaczone dla innych znaków zodiaku, a następnie sprawdzał, czy badani rozpoznają w nich siebie i swoje doświadczenia. Większość uczestników uznawała opisy za trafne, choć eksperymentatorzy wiedzieli, że horoskopy zostały celowo przypisane niewłaściwym znakom. Prowadzący interpretuje ten wynik jako przejaw efektu placebo i szerokiej, łatwej do zaakceptowania ogólności horoskopowych opisów. Z czasem uznał jednak, że jego doświadczenie dotyczyło przede wszystkim popularnych horoskopów gazetowych, a nie złożonych systemów astrologicznych opartych na dokładnej godzinie i miejscu urodzenia, położeniu planet oraz relacjach między nimi. Astrologia zostaje zestawiona z koncepcją archetypów Carla Gustava Junga. Prowadzący przypomina, że Jung zajmował się powtarzalnymi wzorcami ludzkiej psychiki i wyróżniał podstawowe typy czy cechy charakteru, które można porównywać z dwunastoma znakami zodiaku. Przywołuje jego książkę „Wspomnienia, sny, myśli”, przedstawianą jako przystępny zbiór autobiograficznych refleksji, rozważań o snach i archetypach. W ocenie prowadzącego Jung przywrócił do refleksji psychologicznej idee znane wcześniej z tradycji religijnych, alchemicznych i mitologicznych, a podobieństwo między archetypami a astrologicznym podziałem znaków zodiaku może wskazywać na istnienie wspólnych wzorców psychiki. Następnie omówiony zostaje eksperyment przygotowany przez BBC na początku lat osiemdziesiątych na potrzeby filmu dokumentalnego o astrologii. Grupie dwunastu osób sporządzono profesjonalne horoskopy, po czym horoskopy pomieszano i przedstawiono astrologom, którzy mieli dopasować je do właściwych uczestników na podstawie krótkich rozmów oraz opisów cech osobowości. W jednej grupie uzyskano około sześciu trafień na dwanaście przypadków, a w drugiej siedem. Prowadzący podkreśla, że taki rezultat miałby przekraczać poziom przypadkowości, choć zaznacza również, że znaczenie pojedynczych trafień i poprawność metodologii były dyskutowane. W tym kontekście pojawia się teoria pól morfogenetycznych Ruperta Sheldrake’a. Prowadzący przywołuje popularny przykład doświadczeń, w których szczury z jednej grupy miały szybciej pokonywać labirynt po tym, jak nauczyły się tego inne szczury. Zgodnie z interpretacją Sheldrake’a informacja o wyuczonym zachowaniu mogłaby być dostępna w szerszym polu informacyjnym, a nie przekazywana wyłącznie biologicznie. Prowadzący sugeruje, że podobny mechanizm można hipotetycznie odnieść do astrologii: horoskop nie musiałby być jedynie symbolicznym opisem, lecz mógłby wskazywać na rodzaj informacyjnego pola, z którym człowiek pozostaje związany. Zastrzega jednak, że jest to śmiała hipoteza, a nie rozstrzygnięte wyjaśnienie. Głównym tematem audycji jest efekt Marsa, określany jako Mars Effect. Prowadzący przypisuje jego odkrycie francuskiemu psychologowi i statystykowi Michelowi Gauquelinowi, który w 1955 roku opublikował książkę „The Influence of the Stars”. Gauquelin analizował dane dotyczące osób uznanych za wybitne w różnych dziedzinach i sprawdzał, czy ich zawody, osiągnięcia oraz cechy osobowości korelują z układem planet w chwili urodzenia. Początkowo interesował się między innymi życiorysami naukowców, w tym Ludwika Pasteura. Według przedstawionej interpretacji w horoskopach wybitnych osób powtarzał się szczególny układ związany z położeniem Marsa, a w niektórych grupach także Saturna lub innych planet. Gauquelin miał następnie rozszerzyć badania na sportowców, żołnierzy, polityków, aktorów, artystów i pisarzy. W jego analizach efekt Marsa miał występować przede wszystkim u osób o wyjątkowych, długotrwałych osiągnięciach, a nie u przeciętnych lub chwilowo odnoszących sukcesy przedstawicieli danej dziedziny. Prowadzący podkreśla, że kluczowe znaczenie miało właściwe zdefiniowanie grupy badanej: nie chodziło o wszystkich wykonujących określony zawód, lecz o ludzi uznawanych za wybitnych, których kariera miała odzwierciedlać określone cechy charakteru. W zależności od profesji układ miał być przesunięty w stronę Marsa, Saturna albo innych planet. W audycji przedstawiono to jako powtarzalny statystyczny wzorzec, mający sugerować, że astrologiczne konfiguracje wiążą się raczej z osobowością i potencjałem jednostki niż z samym wykonywanym zawodem. Szczególne znaczenie ma spór o replikację badań Gauquelina. Belgijski komitet naukowy miał powtórzyć analizę na grupie belgijskich sportowców. Po zestawieniu prawdziwych dat, godzin i miejsc urodzenia ponownie uzyskano wzorzec związany z Marsem. Badacze próbowali sprawdzić, czy wynik nie wynika z sezonowości urodzeń albo innych naturalnych cykli. W tym celu przesuwano względem siebie dane sportowców, zmieniając przyporządkowanie nazwisk, dat, godzin i miejsc urodzenia. Po takim zabiegu efekt znikał, co prowadzący interpretuje jako argument za tym, że zależał on od rzeczywistego, pełnego zestawu danych, a nie od prostych prawidłowości kalendarzowych. Kolejne próby podważenia efektu Marsa podejmowali amerykańscy sceptycy skupieni wokół Committee for Skeptical Inquiry, między innymi Paul Kurtz. Wybierano grupy amerykańskich sportowców i stosowano odmienne kryteria uznawania kogoś za wybitnego. Rezultaty nie potwierdzały wzorca, jednak zwolennicy Gauquelina zarzucali tym badaniom błędny dobór uczestników i zmianę warunków eksperymentu. W późniejszych analizach, w tym przywoływanych w audycji badaniach z lat dziewięćdziesiątych oraz pracach prowadzonych na Uniwersytecie Kalifornijskim w Berkeley, efekt miał ponownie pojawiać się wtedy, gdy stosowano pierwotne kryteria: uwzględniano rzeczywistych mistrzów i zachowywano pełne, niezmienione dane urodzeniowe. Prowadzący przedstawia więc historię efektu Marsa jako konflikt nie tylko wyników, lecz także definicji grupy badanej i metodologii. W dalszej części omawiane są statystyczne obserwacje dotyczące introwertyków i ekstrawertyków, przypisywane doktorowi Cyrilowi E. Wassingowi. Według relacji prowadzącego cechy obu grup miały rozkładać się w sposób odpowiadający układom Marsa i Saturna, a profile obu typów osobowości miały się wzajemnie uzupełniać. Zestawia się to z wcześniejszą tezą, że Mars i Saturn tworzą naprzemienne, przeciwstawne wzorce, przypominające zasadę yin i yang. Prowadzący sugeruje też, że podobne konfiguracje mogą występować u członków tych samych rodzin, co interpretuje jako możliwe dziedziczenie wzorców emocjonalnych lub charakterologicznych. Zaznacza przy tym, że nie chodziłoby o dziedziczenie prostych cech zapisanych w DNA, lecz o przekazywanie informacji w szerszym, morfogenetycznym polu. Astrologia zostaje również przedstawiona jako narzędzie wykorzystywane przez osoby podejmujące decyzje polityczne i militarne. Przywołana zostaje postać Karla Ernsta Kraffta, matematyka i astrologa działającego w Niemczech w czasach nazizmu. Według relacji miał on sporządzać horoskopy i prognozy dla kręgów związanych z Adolfem Hitlerem, Rudolfem Hessem i Heinrichem Himmlerem. Miał przewidzieć okres zagrożenia dla Hitlera oraz późniejszą klęskę III Rzeszy, co doprowadziło do jego uwięzienia. Prowadzący opowiada, że Krafft był traktowany przez aliantów jako osoba mogąca mieć wpływ na decyzje niemieckiego przywództwa, choć w rozmowie telefonicznej słuchacz sceptycznie podchodzi do tych twierdzeń i podkreśla, że nie widział przywoływanych dokumentów. Prowadzący odpowiada, że zachowały się notatki potwierdzające istnienie astrologa i jego działalność. Rozmowa ze słuchaczem dotyczy napięcia między sceptycyzmem a osobistym doświadczeniem. Rozmówca przyznaje, że oficjalna nauka zdecydowanie odrzuca astrologię, ale sam korzysta z metod odwołujących się do pola morfogenetycznego, między innymi z rysunku automatycznego i metody dwupunktowej. Opowiada również o własnych doświadczeniach z I Chingiem, w których dostrzegał zgodność wylosowanych symboli z jego znakiem zodiaku oraz sytuacją życiową. Obaj rozmówcy przyznają, że pojedyncze doświadczenia nie stanowią dowodu, ale mogą skłaniać do ostrożniejszego traktowania zjawisk, których nie da się łatwo wyjaśnić. Podkreślają też znaczenie powtarzalności: jeśli określony rezultat pojawia się w kolejnych, poprawnie przeprowadzonych badaniach, nie powinien być automatycznie ignorowany jako przypadkowa anomalia. Końcowa część audycji rozszerza temat na naturę świadomości, mózgu i materii. Prowadzący kwestionuje pogląd, że świadomość jest wyłącznie funkcją mózgu, porównując mózg do odbiornika radiowego, który nie wytwarza głosu spikera, lecz go odbiera. Przywołuje przypadki osób, które po poważnych urazach lub utracie znacznej części tkanki mózgowej zachowały zdolność normalnego funkcjonowania. W jego ocenie takie przykłady podważają prosty model, w którym każda funkcja psychiczna jest na stałe przypisana do konkretnego fragmentu mózgu. Zostają one połączone z ideą niewidzialnych pól i energii, takich jak pole magnetyczne czy elektryczność, których nie obserwujemy bezpośrednio, lecz rozpoznajemy po skutkach. Prowadzący twierdzi, że współczesna definicja materii, ukształtowana w ciągu ostatnich około trzystu lat, zbyt łatwo wyklucza z rzeczywistości wszystko, czego nie można zmierzyć klasycznymi metodami. Efekt Marsa, astrologia, archetypy Junga, pola morfogenetyczne oraz doświadczenia związane z I Chingiem mają według niego wskazywać, że między ludzką psychiką, cyklami życia a szerszą strukturą kosmosu może istnieć nieznana jeszcze forma powiązania. Nie przedstawia jednoznacznego mechanizmu tego oddziaływania, lecz sugeruje, że układy planet mogą wyznaczać warunki lub prawdopodobieństwa, w których rozwija się ludzki charakter i biografia, zamiast mechanicznie determinować każde wydarzenie. Audycję zamyka refleksja nad tym, gdzie znajduje się „medium”, przez które mogłyby być przekazywane informacje i energie. Jeśli świadomość nie jest całkowicie zamknięta w mózgu, a wyniki niektórych badań statystycznych powtarzalnie korelują z układami astrologicznymi, być może istnieje szersza struktura energetyczna, której nauka jeszcze nie potrafi opisać. Prowadzący pozostawia słuchaczy z pytaniem o rzeczywistą naturę człowieka, jego miejsce w kosmosie oraz o to, czy astrologiczne anomalie są błędami metodologicznymi, nieznanym zjawiskiem informacyjnym, czy też śladem praw, których współczesna nauka jeszcze nie rozumie.
(rozwiń streszczenie)

Streszczenie zostało przygotowane przez AI w oparciu o transkrypcję odcinka. Pamiętaj, że nawet najlepsze streszczenie nie powie wszystkiego o całej audycji, szczególnie gdy jest ona długa - zachęcamy do wysłuchania całości!

Jeśli w streszczeniu bądź transkrypcji dostrzegłeś jakieś literówki bądź inne rażące błędy, będziemy wdzięczni za poinformowanie nas o tym.

Kopiowanie i umieszczanie naszych treści na łamach innych serwisów jest dozwolone na zasadach opisanych w licencji.
▼ Wyświetl transkrypcję ▼
Powiadomienia Web Push o nowościach w Radiu Paranormalium
Nie przegap żadnych nowości! Już dziś zapisz się na nasz newsletter emailowy lub włącz powiadomienia w przeglądarce, aby być na bieżąco z najnowszymi artykułami i audycjami.


Dodaj komentarz
Twój nick:
E-mail:


Powiadamiaj o odpowiedziach na mój komentarz. Do wysyłania powiadomień potrzebny jest poprawny adres e-mail (nie będzie publicznie wyświetlany).