Nie zapomnij odwiedzić strony naszych partnerów - ich lubimy, ich polecamy!

SŁUCHAJ
ZALOGUJ SIĘ
ZAMKNIJ
Radio Paranormalium - zjawiska paranormalne - strona glowna
Logowanie przy użyciu kont z Facebooka itd. dostępne jest z poziomu forum
Teoria Chaosu

Teoria Chaosu

Odcinek: 3 listopada 2017
Media, świadomość i rzeczywistość, czyli rzecz o teraźniejszości mediów. Jak media się zmieniły w ciągu ostatnich 50 lat? Jaka jest ich najbliższa przyszłość? Co mieli do powiedzenia najwięksi prorocy mediów XX wieku?

ERRATA: Dokument CIA mówi o tym iż według świadka Adolf Hitler w 1954 roku mieszkał w Kolumbii a nie w Argentynie, jak było powiedziane w audycji.

Streszczenie odcinka

Audycja poświęcona jest współczesnym mediom, ich wpływowi na świadomość i sposobom kształtowania rzeczywistości. Punktem wyjścia staje się przekonanie, że media nie są wyłącznie neutralnymi kanałami przekazywania informacji. Sam sposób przekazu wpływa na znaczenie treści, sposób jej odbioru oraz na relacje między nadawcą i odbiorcą. Prowadzący zestawia tradycyjne środki komunikacji z internetem i nowymi mediami, zastanawiając się, czy rozwój technologiczny prowadzi do większej wolności, czy raczej do doskonalszych form manipulacji. Centralną postacią rozważań jest Marshall McLuhan, przedstawiony jako jeden z najważniejszych badaczy mediów XX wieku. Prowadzący przywołuje jego tezę, że „medium jest przekazem”, a więc że treść nie może być oddzielona od środka, za pomocą którego zostaje przekazana. Ta sama informacja wywołuje inny efekt, gdy pojawia się w książce, radiu, telewizji, filmie, internecie albo podczas bezpośredniej rozmowy. Medium nie tylko przenosi komunikat, lecz także organizuje doświadczenie odbiorcy, angażuje określone zmysły i narzuca określony sposób uczestnictwa. Omówiony zostaje także McLuhanowski podział na media gorące i zimne. Media gorące, takie jak fotografia, film, radio czy drukowana książka, dostarczają przekazu o wysokiej rozdzielczości i w większym stopniu wypełniają go gotową treścią. Media zimne, do których prowadzący zalicza między innymi mowę, telefon i telewizję, wymagają większego udziału odbiorcy, uzupełniania przekazu i interpretowania niedookreślonych elementów. Podkreślone zostaje, że „gorące” i „zimne” nie oznaczają mediów dobrych ani złych. To kategorie opisujące ich konstrukcję i sposób oddziaływania, a nie ocenę moralną. Jednocześnie prowadzący zauważa, że współczesne technologie, takie jak telewizja HD, internet czy przekazy łączące obraz, dźwięk i interakcję, utrudniają jednoznaczne przyporządkowanie medium do jednej kategorii. Według prowadzącego media zimne mogą być szczególnie podatne na manipulację, ponieważ pozostawiają odbiorcy więcej miejsca na emocjonalne dopowiadanie i identyfikowanie się z przekazem. Telewizja ma w tym ujęciu tworzyć pozór uczestnictwa, jednocześnie podsuwając gotowe obrazy, schematy i interpretacje. Pojawia się krytyka programów telewizyjnych, także przeznaczonych dla dzieci, które – zdaniem prowadzącego – upraszczają język, obniżają poziom odbiorców i przyzwyczajają ich do biernego przyjmowania treści. Wspomniane zostają również techniki perswazji, programowanie neurolingwistyczne, przekazy podprogowe oraz rytm obrazu telewizyjnego. Telewizja zostaje przedstawiona jako narzędzie utrwalania dominującej kultury i interesów politycznych oraz ekonomicznych. W tym kontekście przywołany zostaje Terence McKenna, którego prowadzący uznaje za kontynuatora myśli McLuhana. McKenna miał przewidywać powstanie wielu małych, niezależnych mediów tworzonych przez niewielkie społeczności i skupionych wokół wspólnych zainteresowań. Prowadzący interpretuje jego słowa o tym, że „kultura nie jest twoim przyjacielem”, jako krytykę współczesnej kultury masowej, która zamiast wzmacniać więzi społeczne i rozwój jednostki promuje powierzchowność, konsumpcję, skandal oraz treści niszczące relacje międzyludzkie. Nie oznacza to odrzucenia każdej formy kultury, lecz sprzeciw wobec dominującego obiegu, który wypiera wartościowe i lokalne inicjatywy. W audycji porównany zostaje druk z wcześniejszą kulturą ręcznego przepisywania ksiąg. McLuhan miał uważać, że druk ujednolicił przekaz i przyczynił się do osłabienia wcześniejszej różnorodności kulturowej, choć zarazem ograniczył analfabetyzm i umożliwił szerokie rozpowszechnianie wiedzy. Prowadzący podkreśla ambiwalentny charakter tej zmiany: druk przyspieszył rozwój cywilizacji, ale również stworzył warunki dla masowej standaryzacji treści i opinii. Podobnie internet nie jest zjawiskiem jednoznacznie pozytywnym ani negatywnym. Umożliwia decentralizację komunikacji, lecz równocześnie może służyć kontroli, dezinformacji i tworzeniu zamkniętych środowisk podatnych na manipulację. Osobne miejsce zajmuje opis przemian własnościowych na rynku medialnym. Prowadzący wskazuje na koncentrację kapitału w rękach dużych korporacji, wymieniając między innymi Google, Disneya, Comcast, 21st Century Fox, Facebook, Bertelsmanna, Viacom, CBS, Baidu i koncerny związane z Rupertem Murdochem. Jego zdaniem wielkie firmy przejmują mniejsze stacje, portale i wydawnictwa, ograniczając konkurencję oraz wpływając na zakres dostępnych treści. Jednocześnie internet obniżył próg wejścia na rynek: stworzenie radia internetowego, podcastu, wideobloga czy niewielkiej telewizji nie wymaga już wielkich nakładów finansowych. Wystarczą podstawowy komputer, mikrofon, kamera i dostęp do serwera. Dzięki temu powstaje coraz więcej małych, lokalnych i niezależnych mediów, które mogą konkurować z dużymi nadawcami nie skalą, lecz bezpośrednim kontaktem z odbiorcami i bardziej zróżnicowaną tematyką. Prowadzący dzieli media internetowe na kilka podstawowych grup: fora i grupy dyskusyjne, strony oraz portale, radia internetowe i podcasty, telewizje internetowe oraz wideoblogi, a także czaty i portale społecznościowe. Wspomina wcześniejsze formy komunikacji sieciowej, takie jak BBS-y, Usenet i IRC, pokazując przejście od tekstowych, technicznie wymagających narzędzi do współczesnych platform łączących wiele funkcji. Podcasty i wideocasty mają według niego szczególny potencjał, ponieważ pozwalają na długie rozmowy i poruszanie tematów pomijanych przez media głównego nurtu. Jako przykład nowego modelu przywołany zostaje „Joe Rogan Podcast”, łączący cechy radia, rozmowy studyjnej, telewizji i internetu. Tego rodzaju programy mogą być mniej formalne, bardziej spontaniczne i bliższe odbiorcom niż tradycyjne audycje. Ważnym wątkiem jest przewidywana przyszłość mediów. Prowadzący uważa, że coraz większe znaczenie będą miały media niszowe, tworzone przez ludzi z pasją i dla konkretnych społeczności. Nie wszystkie przetrwają, ale część z nich osiągnie znaczne zasięgi, ponieważ odbiorcy coraz częściej wybierają treści odpowiadające ich zainteresowaniom zamiast jednolitego przekazu największych nadawców. Internet ma prowadzić do „globalnej wioski”, o której McLuhan mówił jeszcze przed upowszechnieniem sieci, ale także do powrotu do bardziej plemiennego, wspólnotowego modelu komunikacji, kojarzonego przez McKennę z szamanizmem. W takim modelu media nie są odległą instytucją narzucającą jedną narrację, lecz narzędziem, którym grupa może posługiwać się sama. Przemiany medialne zostają połączone z automatyzacją pracy i kryzysem dotychczasowego modelu gospodarczego. Prowadzący uważa, że rozwój robotyki, sztucznej inteligencji i masowej produkcji ograniczy zapotrzebowanie na pracę ludzką, a mimo to społeczeństwo nadal organizowane jest według dziewiętnastowiecznych zasad: praca ma być głównym źródłem utrzymania, a człowiek musi często wykonywać kilka zajęć, by osiągnąć podstawowy poziom bezpieczeństwa. Krytykuje zarówno bezkrytyczne odwoływanie się do kapitalizmu przemysłowego, jak i przekonanie, że każdy problem można rozwiązać przez zwiększenie konkurencji i wydajności. Jego zdaniem media powinny pomagać w wyobrażeniu sobie nowego modelu życia, dostosowanego do technologii, automatyzacji i możliwego ograniczenia czasu pracy, zamiast jedynie reprodukować stare schematy. W audycji pojawiają się także liczne komentarze do aktualnych wydarzeń i tematów spiskowych, traktowanych jako przykłady działania mediów oraz selekcji informacji. Prowadzący omawia odtajniony dokument CIA, w którym odnotowano relację świadka twierdzącego, że Adolf Hitler był widziany w Kolumbii w 1954 roku, i interpretuje ten materiał jako argument na rzecz hipotezy o jego ucieczce z Europy. Wspomina również kontrowersje dotyczące szczepień, zarzuty wobec koncernów farmaceutycznych, pomysły ograniczania prędkości przez elektroniczne systemy w samochodach oraz robota humanoidalnego Sophia. Są to jednak przede wszystkim przykłady tematów, które – zdaniem prowadzącego – bywają przemilczane, zniekształcane albo podporządkowywane interesom instytucji i korporacji. Rozmowa ze słuchaczami prowadzi do dyskusji o UFO, demonach, Nefilim i możliwych pozaziemskich źródłach obserwowanych zjawisk. Prowadzący odrzuca pewność wniosków opartych wyłącznie na interpretacjach religijnych i podkreśla znaczenie brzytwy Ockhama oraz rozróżnienia między hipotezą a dowodem. Sam uznaje za możliwe istnienie nieznanych cywilizacji lub istot funkcjonujących w innych wymiarach, ale nie uważa, by można było bez dodatkowych dowodów utożsamiać je z demonami. Przywołuje książkę Michio Kaku „Hiperprzestrzeń”, rozważania o wielowymiarowości oraz napęd EM Drive jako przykłady idei, które mogą zmienić sposób myślenia o podróżach kosmicznych. Inny rozmówca przedstawia z kolei teorię stopniowej depopulacji za pomocą broni wiązkowej, mikrofal, szczepionek i ukrytych technologii. Prowadzący sceptycznie odnosi się do tych twierdzeń, wskazując na brak przekonujących dowodów i trudność przeprowadzenia takiego planu na globalną skalę. Omawiając media alternatywne, prowadzący twierdzi, że niezależne stacje i audycje są atakowane technicznie oraz podważane przez internetowych trolli, ponieważ mogą być niewygodne dla establishmentu. Nie przedstawia jednak rozstrzygających dowodów na istnienie skoordynowanej kampanii; opisuje przede wszystkim własne doświadczenia z zakłóceniami transmisji i interpretuje je jako próbę ograniczenia zasięgu. Krytycznie odnosi się do anonimowych środowisk internetowych, które jego zdaniem zamiast konkurować treścią próbują niszczyć serwery, blokować transmisje i dyskredytować przeciwników. Wzywa odbiorców, by nie wspierali mediów nastawionych na agresję, manipulację i trolling, a swoje pieniądze oraz uwagę kierowali do twórców, których uznają za uczciwych i wartościowych. Pod koniec przywołany zostaje Alan Watts, którego prowadzący zalicza do grona autorów wyprzedzających swoją epokę. Watts miał już w połowie XX wieku mówić o rzeczywistości przypominającej późniejsze koncepcje „matriksa”, o duchowości, religii i ograniczeniach kulturowych. Wspólnym elementem refleksji McLuhana, McKenny i Wattsa ma być przekonanie, że człowiek powinien odzyskać kreatywność, samodzielność myślenia i zdolność tworzenia własnych wspólnot znaczeń. Prowadzący wiąże to również z doświadczeniem psychodelicznym, które – w jego ocenie – może pobudzać wyobraźnię, choć nie powinno być traktowane jako codzienny sposób funkcjonowania. Ostatecznie audycja przedstawia internet jako przestrzeń sprzeczności: z jednej strony pełną dezinformacji, reklam, trollingu, komercjalizacji i prób kontroli, z drugiej zaś umożliwiającą niezależną twórczość, wymianę wiedzy i decentralizację przekazu. Przyszłość mediów ma należeć do małych, elastycznych i bardziej osobistych projektów, które nie udają bezstronnych instytucji, lecz jasno określają swoją perspektywę i budują relacje z odbiorcami. Najważniejsze stają się nie sama technologia ani rozmiar organizacji, lecz jakość treści, wiarygodność nadawcy, sposób traktowania odbiorców oraz gotowość do krytycznego myślenia.
(rozwiń streszczenie)

Streszczenie zostało przygotowane przez AI w oparciu o transkrypcję odcinka. Pamiętaj, że nawet najlepsze streszczenie nie powie wszystkiego o całej audycji, szczególnie gdy jest ona długa - zachęcamy do wysłuchania całości!

Jeśli w streszczeniu bądź transkrypcji dostrzegłeś jakieś literówki bądź inne rażące błędy, będziemy wdzięczni za poinformowanie nas o tym.

Kopiowanie i umieszczanie naszych treści na łamach innych serwisów jest dozwolone na zasadach opisanych w licencji.
▼ Wyświetl transkrypcję ▼
Powiadomienia Web Push o nowościach w Radiu Paranormalium
Nie przegap żadnych nowości! Już dziś zapisz się na nasz newsletter emailowy lub włącz powiadomienia w przeglądarce, aby być na bieżąco z najnowszymi artykułami i audycjami.


Dodaj komentarz
Twój nick:
E-mail:


Powiadamiaj o odpowiedziach na mój komentarz. Do wysyłania powiadomień potrzebny jest poprawny adres e-mail (nie będzie publicznie wyświetlany).