Witajcie bardzo gorąco i serdecznie w Radiu Paranormalium.
Rozpoczynamy właśnie teraz kolejny odcinek
audycji dedykowanej przede wszystkim molom
książkowym, ale nie tylko. Audycji, którą nadajemy
co drugi piątek i która spotyka się z zawsze z
bardzo ciepłym przyjęciem z Państwa strony. Mianowicie
zapraszamy na kolejny odcinek „Bibliotekarium” na żywo.
Przy mikrofonie Marek Sęk „Ivellios”, a po drugiej stronie
Google Hangouts są z nami, jak zawsze, gospodarze
„Bibliotekarium” - Marek Żelkowski i Wiktor
Żwikiewicz. Dobry wieczór, panowie. Dobry wieczór. Dobry
wieczór. Tym razem nasi gospodarze na tapetę wybrali
coś, co sobie nazwali tematem: „Obcy i UFO w
literaturze”. Punktem wyjścia do dyskusji będą dwie
książki przewodnie, a mianowicie zaczną od książek ludzi,
którzy byli naukowcami, a którzy w międzyczasie popełnili
kawałek literatury, czyli od „Kontaktu” Carla Sagana
i „Czarnej chmury” Freda Hoyle'a. Obie książki mówią o tym,
w jaki sposób ludzkość kontaktuje się z inną formą
rozumu. Książki te będą punktem wyjścia do rozmowy i
przywoływania innych książek w dyskusji o tym, jak
obcy byli widziani w literaturze. Zanim jednak
oddam głos do Bydgoszczy, tradycyjnie przypomnę kontakty do
Radia Paranormalium, bowiem „Bibliotekarium”, jak zawsze,
realizujemy w całości na żywo. Gdzieś tak po godzinie
dwudziestej pierwszej będzie można dzwonić i
w-wziąć udział w dyskusji na antenie, zadać jakieś pytanie,
podzielić się spostrzeżeniami i tak dalej, i tak dalej. Ale
telefony do Radia Paranormalium, myślę, warto zapisać
sobie już teraz. Numer stacjonarny: trzydzieści dwa, siedemset
czterdzieści sześć, zero, zero, zero, osiem. Trzydzieści dwa,
siedemset czterdzieści sześć, zero, zero, zero, osiem. Komórkowy:
pięćset trzydzieści, sześćset dwadzieścia, czterysta
dziewięćdziesiąt trzy. Pięćset trzydzieści, sześćset dwadzieścia,
czterysta dziewięćdziesiąt trzy. Skype: radio.paranormalium.pl. Mm, można
również do nas pisać na Gadu-Gadu pod numerem trzydzieści
sześć, zero osiem, osiemdziesiąt, zero dwa. Trzydzieści sześć,
zero osiem, osiemdziesiąt, zero dwa. Jesteśmy także na czacie
Radia Paranormalium na www.paranormalium.pl oraz na
czacie towarzyszącym naszej transmisji na YouTube. Można nas
także znaleźć na Facebooku, na kontach Radia
Paranormalium i portalu Infra, na grupach Radia
Paranormalium i czytelników Niesamowitego Świata. A jeżeli ktoś
woli, to może nam również wysyłać pytania i komentarze na nasz adres e-mail:
radio@paranormalium.pl. Halo, Bydgoszcz? Halo, halo! No witam z Bydgoszczy.
To jest chyba pierwsza audycja, yy, którą zaczynamy
jeszcze kiedy widać ostatnie blaski słońca na
niebie, co mnie niezmiernie cieszy, bo ta po... taka, taka
ponurość, yy, i ciemność, która
panowała, jak zaczynaliśmy, zaczynaliśmy „Bibliotekarium”, była
nieco, nieco przytłaczająca. Natomiast, yy,
natomiast jeśli chodzi o temat dzisiejszej audycji, to tak
sobie z Wiktorem przed, przed tą audycją rozmawialiśmy
i doszliśmy do wniosku, że wdepnęliśmy w
niezłe, w niezłe bagno. Nie może z racji
tematu, bo, ee, temat jest jak najbardziej pasjonujący,
tylko, yy, zaczęliśmy mieć obawy, że ta
audycja dzisiaj zdecydowanie zep-zepchnie z ramówki,
yy, „Teorię chaosu”. Nie, nie, spokojnie, nie
zepchnie. Ale gdybyśmy rzeczywiście chcieli, mm, powiedzieć o
wszystkim, co, yy, co, jakby jak-jakoś tam się
łączy z tematem i co sobie wcześniej przegadaliśmy,
przynajmniej, przynajmniej w skrócie, no to rzeczywiście,
rzeczywiście pora emisji, ee, następnej audycji byłaby
zagrożona. Spieszę uspokoić, że, że
jednak przefiltrujemy, co... przefiltrujemy co
nieco. A rzeczywiście, yy, to, to,
że temat jest, yy, dosyć złożony, to zauważył również nasz niezawodny
korespondent. Tak jak „Teoria chaosu” ma stałego
słuchacza, to ja myślę, że myśmy się już dorobili z
Wiktorem, aa, stałego korespondenta. O trzydzieści
pięć, yy, napisał bowiem do nas,
yy, kolejny, kolejny liścik, kolejną informację, z której
jesteśmy, za którą jesteśmy nie-niezmiernie wdzięczni, bo też, yy, trzeba
przyznać, że z wrodzoną sobie, yy,
przenikliwością o, o trzydzieści pięć potraktował temat. Ee, i sporo z tego, co
napisał, yy, no, pokrywa się z naszymi
wcześniejszymi, wcześniejszymi dysku-dyskusjami, które
sobie tutaj zażarcie toczyliśmy z Wiktorem. Ja
pozwolę sobie przytoczyć przynajmniej fragmenty tego, co o
trzydzieści pięć napisał. Yy, no to zaczynam:
„Mimo iż przeczytałem trochę książek o sw..., yy, w
swoim życiu, ee, powiem szczerze, temat
dzisiejszej audycji „Obcy i UFO w literaturze”
wcale nie jest łatwy. Pierwsze moje
skojarzenie w tym temacie to książka Zbigniewa Nienackiego
„Pan Samochodzik i człowiek z UFO”. To uśmieszek. Ja się też
uśmiechnąłem, kiedy to przeczytałem, bo z racji tego,
że coś tam jednak z Panem Samochodzikiem wspólnego miewam,
wiem doskonale, że pomimo tego tytułu, yy,
„Pan Samochodzik i człowiek z UFO”, jak się ktoś dobrze
wczyta w tę książkę, to tam, mm, jest o wszystkim,
ale... znaczy o UFO, to tak bardzo, bardzo
umownie, bo ten człowiek, który jest, yy, teoretycznie
z UFO, to już później, w następnych wydaniach, yy,
wydaniach, ta książka nosiła inny, yy, zupełnie inny
tytuł.... O ile dobrze pamiętam, yy, to jest Pan
Samochodzik i Nieśmiertelny, albowiem, ee,
tak naprawdę, jeśli, jeśli się wgryziemy w treść, yy, owej
książki, no to, to ten, ten, ten, ten, ten
człowiek z UFO czy też ten nieśmiertelny, to nie tyle
pochodził gdzieś tam z tego, yy, z tego, no, właściwie z
UFO, tak! Jeśli weźmiemy definicyjne UFO, czyli niezidentyfikowany
obiekt latający, no to w każdym razie nie był, nie można
tego, tego człowieka kojarzyć gdzieś z jakąś, z ja- z jakimś
przybyszem, z przybyszem z gwiazd, z obcą rasą. To był
człowiek, no, będę spoilerował, yy, to
był człowiek, który przybył do nas z przyszłości. Co zresztą
też, jakby, jak wynika z samej książki, nie jest takie
oczywiste, czy on z tej przyszłości przybył, czy też był po
prostu zwyczajnym szaleńcem. Ale kontynuując,
kontynuując to, co, czytanie tego, co napi, co napisał O
trzydzieści pięć. A następnie, z tych książek,
które przyszły do głowy, to następnie to książka Al- Arnolda
Mostowicza „My z kosmosu". Lucjan Znicz ze
swoim wielo-wielotomowym dziełem, a następnie Erich
von Däniken z jego wspomnieniami z przyszłości. Zgadza
się, Lucjan Znicz, mm, też Bydgoszczanin. Rzeczywiście człowiek,
który temat, yy, UFO w Polsce, yy, rozruszał. I to du- dużo, dużo
sama tematyka, yy, zawdzięcza, mm, panu Lucjanowi, yy, jego zdolności do,
do zbierania informacji, przeszukiwania,
przeszukiwania różnych źródeł. To rzeczywiście, to rzeczywiście
człowiek, który, który na tym polu się bardzo, bardzo
zasłużył. Po głębszym zastanowieniu, tu czytam dalej, O
trzydzieści pięć: „Po głębszym zastanowieniu, kiedyś doszedłem do
wniosku, że dobra literatura SF wcale nie potrzebuje do
istnienia kosmitów oraz UFO. Co dziwnie, co
dziwne, większości ludziom kojarzy się ona przecież z
obcymi i ich latającymi spodkami. Ee, jest
masę świetnych książek fantastycznonaukowych, gdzie te dwa tematy
wcale nie występują". Absolutna zgoda.
„Przykład? Yy, a proszę bardzo, chociażby, yy, seria
Metro czy chociażby, yy, rodzimego autora
Apokalipsa pana Jana". Pozdrawiamy Roberta Szmidta.
Yy, „Czy nie mam racji? Być może nie, ale będę obstawał przy swoim zdaniu, jeśli
pozwolicie. Co do UFO i obcych, to może odejdę trochę
od tematu, ale przypomniał mi się, yy, kolega o rok starszy
ode mnie. Ja chodziłem do drugiej klasy podstawówki, a on
do trzeciej, czyli był o rok starszy. Godzinami potrafił
opowiadać, jak to widział wczoraj UFO i ufoludki, które
zbierały z podwórek poszczególnych domów rozmaite, interesujące
ich rzeczy. Był bardzo przekonujący i dbał o
rozmaite szczegóły. Byli wśród słuchających tacy, co mu wierzyli
i być może mu, yy, też bym uwierzył. Ale jak to się
mówi, diabeł tkwi w szczegółach. Otóż w tym czasie, gdy
według jego opowieści, czyli dzień wcześniej, do późnego wiecz,
yy, ci ufonauci się pojawiali, do późnego wieczora wraz
ze mną i innymi kumplami, yy, haratał
w gałę. Skąd u niego była taka wyobraźnia? Doprawdy nie
wiem. Był początek lat osiemdziesiątych. Były dwa programy w
TV, yy, i jedyny serial SF w tamtym czasie,
co leciał, to chyba Kosmos 1999. Miał
niesamowitą wyobraźnię. Szkoda, że od, yy, że od
wielu, od wieku kilkunastu lat zaczął zaglądać do
kieliszka. Jakby to przeniósł na papier, być
może powstałaby całkiem niezła literatura SF. Pozdrawiam, O
trzydzieści pięć". No cóż, nic dodać, nic
ująć. Rzeczywiście jest tak, że ludzie, którzy, mm, potrafią
opowiadać ciekawe historie, czy to z ufonautami,
czy też obcymi, czy bez nich, no mają coś
takiego, mają coś takiego, że, yy, czasami
kończą, czasami kończą na kieliszku, a
czasami... I, i głównie się na tym skupiają, a czasami
rzeczywiście idą, idą w literaturę. Mamy tutaj przykład,
yy, drugi, czyli Wiktora, który do, do
alkoholu ma, do alkoholu ma stosunek obojętny
zupełnie. Natomiast do literatury zupełnie
nieobojętny. Jedyny, je- je- jedyne, co, co jest go w
stanie wytrącić z literackiego szału, to powiedzmy paczka
papierosów. To zdecydowanie, zdecydowana namiętność.
Ale nasz korespondent, że tak powiemy, że powiedział, że nie wie, skąd ta
wyobraźnia. A ja wiem! Jak ja, nie w
latach osiemdziesiątych, ale jeszcze w latach pięćdziesiątych nie
odrobiłem lekcji, to nie takie rzeczy opowiadałem
rodzicom i nauczycielom, co było
tego powodem. UFO to było mały, drobny prysz po
prostu. To jest kwestia wyobraźni i, i, i, no, i że tak powiem,
no, trzeba umieć wybrnąć z sytuacji. A po tym, co ja opowiadałem
nauczycielom, to naprawdę puszczano mu, wierzono mi po prostu,
bo nie mogłem, nie mogłem przecież, yy, wyssać z
palca takich rzeczy, które, mm, które
opowiadałem, nie? Że akurat mama w szpitalu,
siostra umiera, albo że, no, nie wiem, to było prawie
jako UFO. No, wiesz co? Ja ci powiem, że, yy, po prostu
nauczyciele nie byli tak przenikliwi jako Trzydzieści pięć i
nie sprawdzali szczegółów. Po prostu nie, nie byliby cię w
sta-- może by cię byli jednak w stanie złapać na jakieś,
na jakichś takich szczegółach. Tak. I tu być może twoja
historia byłaby niespójna. No bo to też jest taka
charakterystyczna sprawa. Nie, nie, nie. Moje, moje, moje
wyobraźnie były absolutnie zawsze spójne
i, i tego. Natomiast widzisz, my tak sobie
żartujemy w tej chwili i, i próbujemy tą rzecz
traktować dosyć lekko. Natomiast sam temat tej
całej naszej dyskusji jest dosyć, bardzo poważny według
mnie. Oczywiście można się uśmiechnąć,
można, można to wzruszyć ramionami i tak dalej,
ale jeśli w czasie rzeczywistym, w tym, którym żyjemy, yy, coś, yy,
za drzwiami stoi, coś nas czeka, to
rzeczywiście czeka nas kontakt z obcymi. Prędzej czy
później oni się pojawią, jeśli już nie są tutaj. To jest kwestia tylko
może, mm...... nie wiem, pięciu
minut w tą, pięciu minut w tą, nie wiadomo jaki, jakim
tego. Natomiast ta rzecz, yy, nastąpi z całą pewnością w najbliższym, yy,
czasie. I, no jaki to wpływ może mieć na nasze ży,
na nasze życie? Bardzo, bardzo ważny albo nijaki.
Zobaczymy. No, ty jesteś zdecydowanym optymistą. Yy,
zresztą chyba podobnie jak Carl
Sagan. Niektórzy chcą, żeby mówić Sejgan. Nie wiem, pojęcia
nie mam, jak, jakby, jakby go, jakby go tutaj tytułować.
Czy w ten, czy w ten sposób. Nieważne. Wie- wiadomo, o
kogo chodzi, czyli autora, autora, mm,
powieści później zekranizowanej, czyli, yy, powieści
„Kontakt" oraz, yy, drugie, drugą osobę, czyli Freda Hoyle'a, autora, autora
powieści „Czarna chmura". Nie mylić z „Czarnymi
chmurami", produkcji, serialu, serialem
produkcji, produkcji polskiej. Oni też byli
właściwie, yy, tak optymistycznie nastawieni,
yy, do te, do, do tematu jak ty. Czyli, no, kontakt będzie, będzie i to
pewno, pewno niedługo. No, może trzeba będzie troszeczkę
poczekać. Powiem ci, że ja nie jestem aż
takim, nie jestem aż takim optymistą, ale powiedzmy to, co
ja, to, co ja uważam, to jest może najmniej ważne. Yy,
uważam, ale uważam przy okazji, że obojętnie,
czy ten kontakt będzie za pięć minut, jak ty chcesz, czy
też za jakiś czas, a być może nigdy nie nastąpi, to, yy, to, yy, myślę, że,
yy, zawsze jest to temat, zawsze jest to temat, yy, ciekawy
i inspirujący. Obojętnie, czy oni są gdzieś tam, czy ich
nie ma. To jak sobie zaczniemy o nich gadać, to zaraz
będzie, zaraz, zaraz się zrobi ciekawie. Mam pytanie do
ciebie. Yy, specjalnie, yy, wrzuciliśmy, wrzuciliśmy jako, yy, taki
inicjator dzisiejszej dyskusji dwie książki, czyli
książkę, yy, już wymienioną Sa- Sagana „Kontakt"
i Freda Hoyle'a, yy, „Czarna chmura". Którą
wolisz? No, Sagan to taki... To taka drętwa
bardzo książka i pisana przez naukowca, a nie
przez artystę. Czyli to mnie bardzo - Przypomnę ci,
że Fred Hoyle też artystą nie był. Był astronomem. No nie,
nie, był wielkim artystą. Skoro wymyślił Big Bang, to,
to, to musiał być naprawdę wielkim - No dobrze. Wielkim
artystą. Rozszerzamy, rozszerzamy, rozszerzamy definicję
artysty. Tak. Okej. Natomiast mam, mam, mam, mam takie
wspomnienie, że, yy, ja miałem w szkole straszne trudności z językami. Nie
potrafiłem się, yy, nauczyć nawet, nawet
gównianego rosyjskiego, bo to bardzo prosty język dla
Polaka niby, ale nie potrafiłem. No i kiedyś
były wakacje. To chyba była trzecia klasa s, yy, czy
piąta klasa szkoły podstawowej. No i szedłem przez dzisiejszą Gdańską w
Bydgoszczy. I tam była taka kiedyś księgarnia
książek importowanych. No i zobaczyłem w tej księgarni na wystawie książkę po
rosyjsku, po rosyjsku wydaną Freda Hoyle, właśnie, yy, „Czarna chmura",
Cziernaje oblako po rosyjsku. No, zobaczyłem ją i
zgłupiałem. Rosyjskiego nie znałem ni w
ząb, angielskiego również. No, ale widziałem
science fiction i to jeszcze wielkiego astronoma. Wszedłem
do księgarni, poprosiłem tą książkę i kupiłem. Wróciłem do domu. Były akurat
wakacje. Chwała Bogu, nie chodziłem do szkoły.
Usiadłem w ogrodzie, w altance. Wziąłem wszystkie słowniki,
które były tam, yy, na tego i zacząłem czytać,
tłumacząc właściwie słowo w słowo z, yy, z każdej książki.
Yy, dobrze, że siadłeś, bo nie kontynuowałeś tego, tej
tradycji stania na stole. Ponieważ czytanie i
korzystanie ze słowników- Tak ... w pozycji stojącej, no,
mogłoby, mogłoby cię kosztować utraty równowagi. Dobra,
wrac- wracajmy do opowieści. Yy, wyobraź sobie, że, że
pamiętam doskonale, że na, w ciągu
całego dnia potrafiłem przeczytać półtorej strony z tej
książki i przetłumaczyć ją na, na zrozumiały dla siebie
jakiś język, na tyle. I tak czytałem stronę
dziennie, następną stronę. Ale mój zapał był ogromny. I teraz powiem coś, co
można uwierzyć albo nie. Po skończeniu tej książki
ja znałem perfekt rosyjski. Od tego czasu ja
przeczytałem wszystkich Strugackich, całą literaturę prawie
Dostojewskiego przeczytałem po rosyjsku, bo to jest zupełnie
inna literatura niż tu w tłumaczeniu na polski,
ten język. Ale dzięki Fredowi Hoyle'owi właśnie. Motywacja. Wielkie są
zasługi Freda Hoyle'a. Tak. Ale dobrze. To oczywiście
historia martyrologii, yy, two- twojej martyrologii i
kontaktu z, yy, z powieścią, yy, Freda Hoyle'a. Ale wrócę, wrócę do pytania,
która... , yy, a właściwie zmodyfikuję. Yy, która z tych
książek jest dla ciebie bardziej przekonująca? No, Fred Hoyle.
A dlaczego? Dlatego, bo jest więcej wyobraźni w
tym wszystkim. Więcej, więcej tego. Jest zresztą ten taki, mm, yy, u
Carla Sagana właściwie nie wiadomo, z kim my się
kontaktujemy i nie wiadomo- No, ale to właśnie jest ekscytujące! No, ja wolę
jednak namacalność pewną. Yy
... No co to za namacalność? Leci sobie coś czarnego i w
dodatku się z tym dogadać porządnie nie można. I co to? Co
to- Ale to jest dopiero, to jest dopiero coś
takiego, jakby przyleciał do nas ocean Solaris
Lema. Dokładnie z całym- Punkt dla ciebie. Punkt
dla ciebie. Bo z tego, co ja, co ja wiem, a za chwilę powiem, to ty w ogóle
uważasz, że wszystkie książki o kontaktach z obcymi, którzy
wyglądają troszeczkę, są podobni do nas, to w
ogóle jest zawracanie głowy. Że prawdziwe książki o kontakcie
z obcymi to są książki takie jak właśnie Solaris
Lema, jak, jak Czarna chmura Hoyla
czy jeszcze kilka innych, czy jeszcze kilka innych
yy utworów, które mówią o takich organizmach ze zbiorową świadomością albo
z taką roz-, świadomością trochę rozproszoną. Dobrze przedstawiłem? Dobrze, bo
większość po prostu literatury, szczególnie
anglosaskiej, po prostu opisuje naszą rzeczywistość. Po prostu
tym obcym jest albo yy, albo, albo jakiś facet z
hakenkrojcem i w takim UFO z długą lufą. Albo, albo facet z
herbem z półksiężycem w herbie. No, to są obcy, to są, to są... To jest
personifikacja po prostu naszych, naszych bolączek, naszych
czasów, naszych jakichś takich tego. I ci obcy
wcale nie, czasami są podobni do mrówki, ale są to. A
mrówka to co? To jest też Boże stworzenie, przecież nie?
Albo, albo ważka jakaś i tak dalej. To wszystko jest bajka.
To jest, to nie są obcy, to są wszystko... Zresztą obcy, z którymi można
toczyć walkę, to już nie jest obcy, bo to jest partner, to jest wróg, yy
z którym, z którym walcząc, nawiązujemy kontakt, bo wojna to jest również
nawiązywanie kontaktu, jakiś tego. Natomiast ja preferuję, wolę w tym momencie
te dziwne rzeczy, które opisywał Lem, tak jak w
wypadku Solarisa czy gdzie jest właściwie bezradność, gdzie yy to jest
problem, jest nie kontakt, ale właściwie całej filozofii patrzenia na, na,
na, na. Wiemy, że to jest jakiś byt, ale nie
wiemy nawet, czy to posiada świadomość. Nie wiemy, czy to
posiada inteligencję. Nie wiem, czy nie wiadomo, czy to
posiada rozum. To jest coś. To jest na pewno. Jest jest to we
wszechświecie. Pojawia się to prawdopodobnie, mo-może nam zaszkodzić, nie? I z
całą, być może, ale my tego nie wiemy. To jest
kwestia, to jest naprawdę coś ciekawego
i nieprawdopodobnego. I wolę takie książki o
rzeczach tak enigmatycznych, że, że, że nie do
wytłumaczenia. Czyli trywializując to, co
powiedziałeś, a jak coś przyleci i będzie,
będzie wyglądało tak jak jakieś tak podobne
do nas, to, to nie jest obcy. Nie, to nie jest obcy.
To jest taki, nie ma takiego słowa obcawy. Trochę takiej
obcawy, tak? Tak. A jak coś przyleci i nas zje
albo zacznie zjadać, to, to jest obce. Na, na użyłbym
dwóch słów z polskiego języka: gość i obcy. Aha. Goście to są
ci, którzy są podobni do nas. Możemy ich akceptować tak
jak w domu gościa jakiegokolwiek- Możemy do nich strzelać.
Tak albo nie. Natomiast obcy to już jest
rzecz, której możemy w ogóle nie zrozumieć i w ogóle
nawet nie, nie zdawać sobie z... Myślę, że to jest to
rozróżnienie, które, które warto,
warto zapamiętać. Nie wiem, czy nasza dzisiejsza rozmowa
zostawi jakiś ślad u słuchaczy, ale ten jeden myślę, że
warto, warto zapamiętać, że... Bo współczesna i literatura, i
kinematografia skłonna jest właśnie używać
jednego słowa. Obcy, obcy, obcy. Wszędzie są obcy i obcy
wyglądają tak jak my albo nie tak jak my. I właściwie to
słowo się troszeczkę zdeprewaluowało. Może nie, ale w
każdym razie tak się upowszechniło bardzo. Natomiast ten podział
na gości i obc- i naprawdę obcych, no, jest, jest
interesujący. No to jakbyś miał, jakbyśmy mieli tak
wymienić yy tych obcych, naprawdę
obcych, no to co? Mamy Freda Hoyle'a, Czarną chmurę. Tak. Mamy Solaris
Lema. Tu muszę, muszę, muszę powiedzieć również o książce Druga
jesień Wiktora Żółkiewicza, w której też się
tego rodzaju obcy, obcy pojawia. Coś,
coś czerwonego, galaretowatego, jakiegoś takiego
bezpostaciowego pojawia się. Czy to jest na pewno obcy?
To tak do końca, jak to w książkach Wiktora, nie do końca
wiadomo. Ja sam nie wiem czy.
Oczywiście. No dobrze, ale ciągnijmy, ciągnijmy, yy
wy-wyciągnijmy jeszcze, jeszcze przynajmniej
jakieś utwory z gatunku takiego- No, na
pewno jeszcze Niezwyciężony Lema. No dokładnie. Kontakt z jakąś rozproszoną,
dziwną, pylistą- Która nie dość, że właśnie
rozproszona, to jeszcze wydaje się być
inteligencją sztuczną. Tak. Jakimiś takimi nano, nanorobotami. Ja sobie z kolei
przypominam, jeśli już mówimy o takich obcych, obcych,
taką planetę Alyx. No właśnie. Planeta Alyx. Polecam zbiorek. Zbiorek wydany
pierwszy raz w drugiej połowie lat pięćdziesiątych.
Rakietowe szlaki. Tam się, tam się opowiadanie,
to się nazywało bodajże Samotna planeta. Tak, może takie. Tak. I, i, i, i, i
tam, tam się Alyx poj-pojawia. To
był taki ocean. No, czy właściwie trudno mówić ocean, to
taka, taka, taka materia, plazma pokrywająca sporą część
planety. Powiedzmy, sympatyczne w tym opowiadaniu było
to, że po prostu Alyx lubiła ludzi. Lubiła, jak na tej planecie ludzie
przebywali. Miała, w pewnym momencie zaczęła mieć swoich
ludzi.... No ona była biedna i samotna. Musiała
sobie z kimś pogadać. Ileż, ile, ile, ile
set lat, ile, ile tysiącleci można gadać sam, samemu
ze sobą? No więc to ludzie byli, byli jak najbardziej, jak
najbardziej pożądani. A okej,
to mamy tych obcych, obcych. Ale ja chciałem zapytać ciebie,
czy ty jakby myślałeś kiedyś o tym, kiedy tak naprawdę obcy w literaturze się
pojawili? To znaczy obcy się pojawiali zawsze, ale to było tak jak w
średniowiecznych rysunkach. Ci w Ameryce to mają jedną
nogę albo jedno oko z tyłu głowy i tak dalej.
Te wszystkie rysunki. Jest pełno rycin, jak sobie wyobrażano kiedyś istoty,
yy, zamieszkujące inne kontynenty i tak dalej. Co
jest takiego możliwego? No, później żeśmy bardzo
często taką samą projekcję czynili we wszechświat i tak dalej. Natomiast, yy,
w całej kulturze, przez całe tysiące lat obcy się nie pojawiali. Yy,
pewne ślady, które my dzisiaj znajdujemy w religiach, w kulturach i tak dalej,
innych tego, to nie są wyobrażenia obcych z kosmosu, obcych z innych planet,
tylko projekcje naszych, naszych wyobrażeń o sobie albo o nam
podobnych ludziach, istotach albo... No coś takiego. No tak, no.
Ja mam, ja mam taką uwagę zasadniczą po prostu, bo ja twierdzę, że
żeby się mogli w ogóle pojawić, żeby się mógł ten temat
obcy pojawić nagle, najpierw musieliśmy się pojawić my jako ludzie, jako gatunek
na Ziemi. A to wcale nie było takie proste. Do tego trzeba było Darwina. Trzeba
było teorii ewolucji, do tego trzeba było mnóstwo przeobrażeń społecznych,
yy, z zaakceptowaniem, yy, żółtych, czarnych i czerwonych jako
ludzi również po prostu, którzy zamieszkują
tą ziemię, tą planetę i uświadomienia sobie, że to jesteśmy my, my wszyscy na
tej ziemi, yy, to jesteśmy my, a na
zewnątrz może być ktoś obcy. To z tym my nie było
tak. Nie było tak prosto. Przecież to długo nie było, yy, Bogiem a prawdą, to
dopiero tak w dziewiętnastym, osiemnastym wieku, yy, zaczęła się pojawiać ta,
cała to poczucie tożsamości, yy, my. I to się pojawiło w Europie, wyłącznie
w Europie. Yy, wszystkie kultury, te
takie azjaty-, orientalne, że tak powiem, żyły
sobie i nas traktowały raczej jako obcych.
Dopiero myśmy sobie uświadomili, że my wszyscy jesteśmy po
prostu jednym gatunkiem. Jesteśmy braćmi, jesteśmy
siostrami i tak dalej. I po prostu jesteśmy my. No. No wiesz, to, to, co
powiedziałeś, ja za chwilę postaram się rozwinąć, za chwilę.
Natomiast powiem tak, no, yy, ten,
ci obcy, którzy się pojawiają albo nie pojawiają,
na przykład gdzieś tam na rysunkach i tak dalej,
to jest rzecz oczywiście dyskusyjna i jakbyśmy weszli
głębiej w tematykę, to rozpętalibyśmy następną
dyskusję, bo być może są to wizerunki obcych, którzy tu
kiedyś przybyli. Ale nie to jest dzisiaj
jakby tematem, a nie jakby, a ani na pewno
tematem dzisiejszej audycji. W związku z czym temat wizerunków
obcych gdzieś tam na skałach czy jednookich, czy
jednonogich zostawmy, bo, bo to byśmy
zaczęli rozmawiać o tym, czy oni tutaj byli, czy nie byli i czy nasi, nasi,
yy, prapradziadowie ich widzieli, czy nie
widzieli. Ten temat zostawmy. Ja tylko jeszcze odpowiem o
trzydzieści pięć. To prawda, to tak jak powiedzieliśmy
nanoroboty u-u-u-u Lema w Niezwyciężonym, ale ktoś te nanoroboty wytworzył
i... A to jest w ogóle tematyka, którą pewno dzisiaj jeszcze
dotkniemy, czyli sztucznej inteligencji, yy, tego, co
się, tego, co się pojawiło za sprawą, yy,
innych organizmów. A później może te organizmy po prostu
wyginęły albo, albo te nanoroboty są jakąś kontynuacją
tej, tej zwykłej inteligencji. Tu się można oczywiście,
oczywiście zastanawiać. Mnie natomiast, mm, to, co
powiedziałeś, jest bardzo interesujące
odnośnie... To, co powiedziałeś odnośnie teorii
ewolucji, bo to się bardzo zgadza z tym, co w
swoim czasie miałem okazję usłyszeć, yy, na jednym, jednym z konwentów SF
od pani Dominiki Oramus. To jest, yy, żona pisarza Marka
Oramusa. Otóż ona mówiła, co prawda w
kontekście, yy, literatury SF, szeroko pojętej,
takiej tych początków, czyli na przykład, na przykład,
yy, postaci Frankensteina czy doktora
Frankensteina i jego, jego monstrum, ale też takich
powieści jak Doktor Jekyll i Mr Hyde. Yy,
to, yy, jakby że się pojawił pewien niepokój w
dziewiętnastym wieku, takie zainteresowanie z jednej strony
tym, że, yy, ta teoria ewolucji prowadzi skądś dokądś, że coś się zmienia,
że człowiek to nie jest taki organizm, że być może człowiek
to nie jest taki organizm, taka korona stworzenia,
którą Bóg postawił na, na gdzieś tam na szczycie. Tylko być
może człowiek się zmienia. Do tego Dominika Oramus, Oramus dokłada jeszcze, yy,
to, że, mm, cywilizacja w dziewiętnastym wieku mocno się zaczęła zmienić. A
industrializacja, która następowała, yy,
maszyny to był taki symbol drugiej połowy,
drugiej połowy dziewiętnastego wieku i znalazło to swój,
swoje odbicie również w literaturze. Bo,
yy, powiem tak-... Tak naprawdę, ja to za chwileczkę
rozwinę, ale tak naprawdę tacy prawdziwi obcy z krwi i kości, literaccy
obcy w literaturze, oni się pojawili tak
naprawdę w samej końcówce dziewiętnastego wieku.
Tak, tak. Bo wcześniej oczywiście da się wymienić całą masę różnych utworów, w
których obcy się pojawiali. Ja za chwilę to zrobię. To
znaczy warto zrobić taką krótką, ee,
rekapitulację, bo tych obcych rzeczywiście się
troszeczkę, mm, w tym, co nazwiemy literaturą
albo początkami literatury, albo w ogóle
jakimś, yy, piśmiennictwem, troszeczkę namnożyło.
Tylko ja postaram się, żebyś, yy,
pokazać różnicę, jaka, jaka była. Otóż, yy, gdzieś
tam, jeśli byśmy się bardzo uparli albo bardzo rozszerzyli
definicję obcych, no to z obcymi mamy, yy, do
czynienia w różnych religiach. Przecież bogowie z rozmaitych
stron świata to jakbyśmy, jakbyśmy chcieli, yy,
to możemy sobie sięgnąć do... no, może nie do dowolnej
mitologii, ale do wielu mitologii. No, na przykład,
yy, staroegipska. No, to są, to są
ewidentnie obcy. A to gdzieś tam ktoś biega z głową
szakala, a to ma jeszcze inną, inną głowę. Albo,
no, może być, może to być, może to być
inspirujące, czy może być to rzeczywiście obraz obcego.
Wiem, nadinterpretowuję. To znaczy, no, myślę, że tworząc
panteon bogów, yy, mm, bądź też go odwzorowując na podstawie tego, co widzieli,
no, starożytni Egipcjanie mieli co innego na myśli niż, niż
przedstawianie obcych. No tak. No, myślę, myślę, że tak, że
zupełnie o czym innym myśleli. Podobnie gdzieś tam na
subkontynencie indyjskim, gdzie bogów, yy, gdzie bogów
są tysiące. No to jeśli nawet tam dostrzegamy
jakieś istoty, które mają niebieską skórę, to może- Albo
dziewięć, dziewięć rąk czy- A! Chociażby, chociażby. Parę nóg
jeszcze więcej. To może niekoniecznie jest obraz obcego, tylko
obraz bogatej, bogatej wyobraźni, ale i, i
może niekoniecznie świadczącej o tym, że oni widzieli, widzieli
czy też chcieli dostrzegać obcych, tylko chcieli dostrzegać
innych. W każdym razie nie było to ani literacko opracowane,
ani myślę, myślę, nie ta myśl przyświecała. Chociaż
trzeba powiedzieć, że, mm, ta, ta, ten cały, ten cały panteon bogów egipskich
zainspirował takiego pisarza, mm, który, który nazywa się Rodżer, Roger
Żelazny czy Zelazny. A on napisał, yy, powieść „Stwory światła i
ciemności", w której to, yy, bogowie, bogowie... główną rolę odgrywają
istoty, które są ukształtowane w taki sposób, że
przypominają bogów egipskich. I to jest, myślę, to jest,
myślę, taki dowód, że jeśli to nawet nie było
robione, robione wtedy świadomie, to na pewno było bardzo,
bardzo inspirujące. Co prawda, yy, Roger, Roger Zelazny to jest
końcówka czy druga połowa dwudziestego wieku, więc troszeczkę
czasu upłynęło od, od czasów starożytnego Egiptu. Niemniej
jednak bywa inspirujący. Ale śledźmy dalej. To znaczy, czy
obcy się pojawiali? No, był taki, dzisiaj już
zapomniany, zapomniana postać, mało kto o niej słyszał:
Lukian z Samosat albo z Samosaty. Yy, w
drugim wieku naszej ery napisał, yy, takie dzieło,
mówię z pewnym przekąsem, bo dzisiaj myślę, że poza znawcami
starożytności, to już nikt w ogóle nie pamięta. Prawdziwa
historia. I tam, yy, umieścił władcę księżyca, który, który dysponował
wielką armią. Ta armia to była taka armia
składająca się z potężnych ptaków o skrzydłach, yy,
żeby było dziwniej, bo myślę, że w ogóle cała ta, ten
utwór był dziwny. Yy, te ptaki miały skrzydła z
sałaty. Byli, yy, tam też ludzie czosnki czy, yy, pchli łucznicy, a
naprzeciw nich pojawiały się gigantyczne mrówki,
jacyś jeźdźcy na komarach, mężowie z psimi pyskami i
tak dalej, i tak dalej. No, jakby ktoś bardzo chciał,
to może to traktować jako wizerunki obcych, ale
chyba nie wiem, jak, jak... wydaje mi się, że to, to mimo
wszystko nie o to chodziło. Yy, Lukian z Samosat, Samosaty chciał tak naprawdę
przedstawić pewną historię, pewną historię z morałem, coś nam
opowiedzieć. Być może o nas samych właśnie. I
może niekoniecznie, yy, niekoniecznie,
mm, niekoniecznie miało to, yy, coś wspólnego z przedstawianiem
obcych. No wiesz, jak, yy, jak w czasach komuny żyliśmy sobie w Polsce,
to co większość autorów w Polsce obcych pisa..., o obcych pisała, ale w
domyśle miała nieobcych,
że tak powiem, tylko wszyscy pisali od Zejda począwszy,
na, na mnie też czasami kończąc. Yy, pisaliśmy o, o komunie po prostu.
Czyli to większość literatury, tej tak zwanej
science fiction, to, to się odnosi do czasu bieżącego, do
problemów bieżących, do tych rzeczy, które nas, nas
bolą, co nas uwiera dzisiaj. Czyli jest to pewna parafraza i przenośnia, że tak
powiem. I to samo było u Greków i u Rzymian, i tak dalej. To nie to, yy,
że, yy, na pewno wiesz o tym, że chyba namacalnie, namacalnie, tak
naprawdę obcy z kosmosu pojawili się chyba
dopiero u Wellsa. Nie u Verna, nie u- No
tak! Za chwilę, za chwilę o tym, za chwilę o tym powiem.
A ja tylko śpieszę, yy, do, śpieszę, śpieszę z informacją
dla jednego z naszych, yy, z naszych, yy, czatowiczów, że, mm, jeśli chodzi o
chemię organiczną i nieorganiczną, to to jest troszeczkę
bardziej, a właściwie bardziej proste, niż, niż to
pisze. Otóż chemia organiczna według tradycji
to jest chemia, która zajmuje się związkami węgla.
I, yy, cała ta teoria o organicznym i nieorganicznym
azocie i tak dalej, to-... To nie do końca, nie do
końca o to chodzi. Być może jestem skostniały w swoich
poglądach i trzymam się, trzymam się pewnych, pewnych reguł
ukutych kiedyś, ale jednak zostanę przy tym twierdzeniu, że
chemia dzieli się na organiczną i nieorganiczną. I co o tym,
o tym, czy coś jest organiczne, czy nieorganiczne, nie
decyduje, nie decyduje dokładnie to, czy zostało
wytworzone sztucznie, czy też, czy też naturalnie, a bardziej
to, jaki jest skład owych, owych substancji wytworzonych. Natomiast,
yy, i nie do końca ma coś wspólnego z roślina, z roślinami. Ale wróćmy do
tematu, wróćmy do tematu obcych, obcych czy też jakichś prób przedstawiania
obcych. Masz rację, ci obcy tak naprawdę pojawili
się, pojawili się gdzieś pod koniec dziewiętnastego wieku. Ja
tylko podam jeszcze taki przykład, kilka takich
przykładów, kiedy obcy są w literaturze
albo czymś, co udaje literaturę, albo stara się być
literaturą, ale tak naprawdę służą
zupełnie innym celom, celom. Pierwszą taką osobą jest postać znana, bo astronom
Johannes Kepler. On napisał, zresztą to jest książka
wydana po polsku: "Sen, czyli astronomia księżycowa". Ona, ta książka została
opublikowana w tysiąc sześćset trzydziestym, trzy, czwartym roku, trzy lata po
śmierci autora, ale on ją przygotowywał dziesiątki lat, bo
tak naprawdę chyba zaczął w sześćset dziesiątym. A mówię, tak
jak powiedziałem, trzy lata po śmierci została ona
opublikowana. I pewną ciekawostką jest to, że
ostateczna redakcja nastąpiła w mieście,
które jest jakby nam znajome, które się wtedy nazywało
inaczej, a dzisiaj nazywa się Żagań. To jest,
powiedzmy, jakiś taki polski, polski wkład. I znowu Kepler,
tak naprawdę nie tyle mu chodziło o przedstawianie
obcych, co bardziej o to, żeby przedstawić
zjawiska, jakie mogą zachodzić na Księżycu albo, albo,
albo są związane z tym układem Ziemia, Ziemia-Księżyc. I dlatego
mieszkańcy... W ogóle Księżyc, Księżyc się, nad Księżycem unosi się
Volva, czyli Ziemia. To od rewolwer obracać
się, no bo Ziemia się obraca, Księżyc. Natomiast na Księżycu
żyją, Księżyc się dzieli na takie dwie krainy, dwie, dwie części. Czyli
Podvolva, zwana też Subvolvą, to w zależności od
tłumaczenia. A druga półkula to jest Bezvolva albo
Privolva. I tam przedstawione są istoty,
które, które przybierają monstrualne rozmiary,
które wędrują, wędrują, bo mają bardzo
szybko przez, przez, przez Księżyc, bo mają długie nogi. Bo
tam powiedzmy, już było jakby antycypacja tego,
że coś ma wspólnego wzrost, wielkość z
ciążeniem. Chociaż tak naprawdę jeszcze o tym ciążeniu
jeszcze troszeczkę, jeszcze, jeszcze, jeszcze. To się dopiero,
to dopiero gdzieś tam siękluło. Dopiero,
dopiero gdzieś tam jeszcze to nie było, nie wyszło, nie
wyszło na światło dzienne tak do końca. A jednak on już o
tym, o tym wspomina. Dalej pisze też
o wyglądzie, że one są, te istoty niektóre podobne do
wielbłądów, że mają gąbczastą skórę i tak
dalej, i tak dalej. Ja już tego nie będę przytaczał, bo
każdy, kto będzie zainteresowany, może sobie do tego zajrzeć.
Ale znowu nie służy to pokazaniu naprawdę obcych, tylko
pokazaniu warunków, jakie mogą panować- Tak, uświadomienia tego,
że z czego ludzie nie zdawali sobie sprawy, normalnie
żyjąc, że Księżyc jest zawsze na przykład
zwrócony do nas jedną stroną. O tym nikt nie myślał
przecież, nie? Że Ziemia się obraca, a Księżyc właściwie
no to też się obraca, ale jego obrót jest,
dokładnie się pokrywa. Pewna synchronizacja. Ja powiem
tak, no, kolejną taką postacią, którą też się... Ja już
czytałem taką historię science fiction, która koniecznie
chciała wypromować Cyrano de Bergeraca jako twórcę
pierwszych, pierwszych utworów science fiction.
I tam powoływano się, że on przecież wydał dwa, dwa
utwory. "Tamten świat, czyli Państwa i Cesarstwa
Księżyca". To w tysiąc sześćset pięćdziesiątym siódmym
roku oraz następne dzieło, czyli "Historia komiczna
Państw i Cesarstw Słońca". Publikacja w tysiąc sześćset
sześćdziesiątym drugim roku. I znowu tam mamy w tym,
w tym drugim dziele mamy rozumne ptaki, mamy
w pierwszym, czyli Państwa i Cesarstwa Księżyca, mamy
humanoidalnych selenitów i tak dalej, i tak dalej. Ale w
gruncie rzeczy tak naprawdę nie o to chodziło. Chodziło
znowu, Cyrano de Bergerac z kolei bardziej był tak
zaangażowany politycznie, no ale też,
też się interesował nauką. W każdym bądź razie,
w każdym bądź razie to nie byli obcy. Według
mnie to nie byli obcy. Nie, to było takie, wiesz,
właściwie coś takiego, jakbyśmy dzisiaj obrady Sejmu w
Polsce opisywali. Czyli anegdota na temat obyczajowości współczesnych, że tak
powiem, elit politycznych, nie? I tak jak powiedzieliśmy, yy, ta, ta przemiana
dziewiętnastowieczna, to, co się zaczęło zmieniać, czyli teoria
ewolucji, industrializacja, sprawiły, że
zaczęły... Temat, temat obcych zaczął się wykluwać powoli. Bo zauważ, że taki
człowiek uznawany za człowieka, który... Człowiek uznawany
za człowieka. No to pięknie, gratuluję sam sobie lekkości
wypowiedzi. No, w każdym razie Juliusz Verne, on chociaż tworzył
SF, to, to jeszcze za obcych się
nie brał. Jeszcze mu to było, jeszcze interes, pokazywał różne
dziwne, dziwne urządzenia, mniej lub bardziej dziwne,
ale jednak za, za obcych się nie brał. Pierwszą
osobą, która, która, yy-... w sposób taki, yy, była znana i, i publikowała,
publikowała utwory, yy, w których obcy się pojawiali, był, yy, Herbert George
Wells. Ale o tyle jest to paradoksalne, że pierwsza książka, którą wydał,
yy, nie, nie, nie pierwsza, którą wydał, tylko
pierwsza, która w jakiś sposób dotyczy obcych, aa,
to jest książka Wehikuł czasu. I ktoś mi od razu, ktoś
mnie od razu zapyta: no a gdzie tam są obcy? No przecież
tam żadnych obcych nie ma. Facet się przenosi do roku osiemset, yy,
osiemset tysięcy, osiemset tysięcy lat w
przód się przenosi. O, może to będzie prościej powiedzieć. I
co tam zastaje? Tam są elojowie, morlokowie, ale to są
rasy, które wyelu..., wy- wykształciły się z człowieka. To człowiek. I to był
taki pierwszy sygnał. To na razie, na razie George Wells, yy, tak nieśmiało,
nieśmiało, yy, zasygnalizował, że ewolucja
rzeczywiście może być kluczem do tego, że obcy, że obcy
się pojawiają. No bo przecież ta rasa była z punktu
widzenia nas jako ludzi zupełnie, zupełnie obca dla nas. Ale, yy, Wells na
tym nie poprzestał, bo, yy, o ile Wehikuł czasu wydał w
tysiąc osiemset dziewięćdziesiątym piątym roku, to już trzy lata
później wydał książkę, którą uważa się
za, yy, takich pierwszych obcych, którzy się na Ziemi
pojawiają, a mianowicie Wojny światów. W tysiąc osiemset
osiemdzie..., yy, dziewięćdziesiątym ósmym roku pojawiła się
wojna, Wojna światów. I jakby- No i właśnie to jest,
to jest- To jest... Wtedy się pojawia, wtedy się w science
fiction pojawiają obcy. Dopiero właściwie wtedy. Ja wiem,
że pewnie, pewnie dałoby się znaleźć jakąś książkę przez
jakiegoś ówczesnego niszowego pisarza napisaną, gdzie
obcy już by się pojawili. Ale to był jak pewien znak
czasów, no, pewna masa krytyczna narosła i obcy mogli się
pojawić. I czy rzeczywiście był to, yy, Herbert George
Wells, czy też był to jakiś inny, mniej znany,
niszowy autor? Nie będę się spierał. Zapewne mogło tak być, że był ktoś, ktoś
inny. W każdym razie, yy, Wells nadał temu rozpędu. Ci jego obcy są
wprost wytworem ewolucji. To jest takie puszczenie oka
do czytelnika i powiedzenie: patrzcie, będziemy się
rozwijać, będziemy ewoluować i być może coś takiego się
pojawi. Zanikną nam pewne, pewne organy,
będzie się nam ciężej poruszać i będziemy jacyś tacy
dosyć paskudni, bo przecież ci obcy, obcy, którzy
lądują, przybysze z Marsa, Marsjanie, yy, no, yy, no, nie byli fajni. To już
różnie różne filmy przedstawia- przedstawiały,
ale sam Wells pisze, że w tylnej części głowy, yy, mieściła się jedna taka
sztywna membrana, która pełniła rolę ucha. No, w ogóle było
to dosyć z punktu widzenia, przepraszam. Z punktu widzenia
człowieka było to dosyć paskudne. To coś, co sobie później
tymi trójnogami chodziło i podbijało ziemię. Na
szczęście nie udało się do końca. No ale mniej więcej
w tą, w tym samym kierunku zmierza cała współczesna technologia. Na przykład,
jak się czyta opisy, yy, projektowanych mundurów żołnierzy amerykańskich z
takimi wspomaganiami, yy, zmysłów,
mięśni i tak dalej, że to już są właściwie serwomotory
takich Marsjan. Mam nadzieję, że nas nie
pokonają. Tak! No, a ja znowu się zgadzam z o trzydzieści
pięć, że, yy, rzeczywiście idąc tym tropem, to Hiszpanie, to
już to powiedziałeś, byli obcymi dla ludów Ameryki. Jak
najbardziej. To rzeczywiście, rzeczywiście był kontakt dwóch
cywilizacji, jak najbar, jak najbardziej obcych. Tylko że ty
tych ob- tego rodzaju obcych nazywasz gośćmi. Tak.
Jakkolwiek by tych gości rozumieć, bo to byli tacy dosyć,
tacy goście, co wpada- wpadają i rozbijają
imprezę na przykład. To tacy średni, średni goście. Ja
powiem tylko jeszcze jedno, że... Powiem jeszcze więcej niż
jedno. Natomiast jeśli chodzi o Herberta George'a Wellsa, to
on, to nie byli jego ostatni obcy, bo on jeszcze,
mm, yy, trzy lata później, czyli w takim cyklu trzyletnim pisywał, yy, o tych
obcych. W dziewięćset pierwszym roku wydał książkę
Pierwsi ludzie na Księżycu i tam również pojawiają się obcy.
Yy, tylko że o ile ci obcy z Marsa, to oni byli tacy dosyć paskudnawi, tacy
galaretowaci i w ogóle tacy jacyś...
Bakterie ich wykończyły. O tyle jakiś ten temat był
bliski, yy, bliski Wellsowi. Bo, yy, bo w tej powieści Pierwsi ludzie na
Księżycu, yy, też są obcy. To są selenici, jacyś
tacy owado, owadopodobni. A ich
też zresztą, yy, wykończyły, wykończyły bakterie. Czyli jak się
ma dobry pomysł, to go trzeba eksploatować do końca. Czego?
Czego Herbert George Wells jest najlepszym dowodem. Ich
też wykończył katar bodajże. Yy, jeżeli
mi się nic nie pomyliło, to właśnie chyba katar jednego,
jednego z uczestników, uczestników wyprawy. No i
mamy do czynienia już właśnie z pierwszym takim pokazaniem
obcych jako, jako, jako istoty zupełnie odmienne od ludzi. To już nie
ewolucja, to już, to już, yy. Bo
o ile jeszcze możemy sobie wyobrazić, że Marsjanie, yy, z
Wojny światów to byli tacy ludzie za, mm,
kilka milionów lat albo może za kilkadziesiąt tysięcy lat,
no to selenici, yy, z Pierwszych ludzi na Księżycu to już
na pewno nie byli ludzie. To już byli tacy...
To były istoty, które się oczywiście nam kojarzą z jakimiś,
z jakimiś tam owadami, ale jednak, no, już jednak
mocno, mocno różni, mocno różni. Jak, yy,
po raz... Dwukrotnie w tej audycji użyłeś
jako porównanie czegoś paskudnego słowa galaretowaty. Nie rozumiem. Ja uwielbiam
galaretkę. Galareтка jest świetną rzeczą. Ga- galaretowaty wcale nie musi być
paskudny.... paskudna po prostu. No nie, no
galaretowatość jest najlepsza na świecie, pod
warunkiem, że, że trafia, trafia do przewodu pokarmowego. Możemy ją
ściamkać i połknąć. To wtedy jest galaretowatość
jest jak najbardziej przyswajalna. Natomiast powiem ci tak:
no, ja mam jednak pewien opór przed dotykaniem
wszelkiego, wszelkiego czegoś, co jest galaretowate. No, być może, być może...
To jest konsekwencja tego, że, że my mamy... My
uwielbiamy misie, bo nasze mamusie
jaskiniowe- No tak! Były jeszcze w pełni owłosione i
tak powiem, że tak powiem- Misie lubią dzieci, dzieci lubią
misie. Tak. Krótka odpowiedź dla, dla jednego z
czatowiczów. Reksio. Otóż nie. Żuławski kawałeczek później napisał o obcych.
Rzeczywiście, mówię, wytworzył się taki czas, że
zaczęto pisać o obcych. Żuławski zrobił
to jednak troszeczkę, troszeczkę po. Tak, ale-
Po Wellsie. Ja bym podkreślił- Zaraz powiem zresztą na ten
temat. Że Żuławski właściwie spuentował tą całą-
Oczywiście, że tak. To, co Wells wymyślił. Tak samo mniej
więcej jak Lem spuentował tym „Solarisem" to, co
wymyślił Ali... Ten Murray Leinster
w tym Alixie po prostu. To jest rozwinięcie i
zakończenie właściwie tematu, bo już niewiele można dodać.
Ja powiem, ponieważ są jeszcze wątpliwości, czy Żuławski nie
był pierwszy. No, nie był pierwszy, przynajmniej jeśli chodzi
o publikacje. Pierwsze wydanie na Srebrnym Globie, czyli „Rękopisu z Księżyca",
było w roku 1903, a przypomnę, że
pierwsza wojna, że „Wojna światów" ukazała się w 1898. Kto co napisał
wcześniej, tego nie wiem. Nie mogę tego wiedzieć, ale jeśli
chodzi o daty wydań, to tak to wyglądało. Przypomnę, że
„Zwycięzca", który tak nieco pełniej opisuje tę,
tę cywilizację szernów, ukazał się dopiero w roku 1910. To też
warto, warto wiedzieć. No, ale to powiedzmy, to
są szczegóły. Ja tak naprawdę... Czy ktoś napisał
coś kilka lat wcześniej czy później, to moim zdaniem,
moim zdaniem tak chyba nie do końca, nie do
końca ma znaczenie. To nie jest zresztą takie ważne, bo
nawet jeżeli Żuławski był dziesiąty z kolei, to on to zrobił
najwspanialej, bo to rozwinął te wszystkie
rzeczy w taką piękną trylogię. No, dzisiaj może już
ciężko do czytania się nadaje, natomiast ona
była czymś, co ja jako dziecko czytałem z
wypiekami na twarzy i nie mogłem spać po
nocach. Tak, takie to było piękne, nie? A zresztą powiem
coś takiego, że o ile... Na ile temat był nośny i na ile, na ile było
tak, że właściwie wszyscy, no wszyscy przesadzam, ale że
sporo osób w tym czasie pisało o obcych, a być może miało
gdzieś tam swoje rękopisy i być może rzeczywiście było tak,
że Żuławski ileś tam lat przetrzymał coś w szufladzie i
później się okazało, że nie jest pierwszy, tylko drugi. Ale
na ile to było, na ile to było powszechne, to wspomnę o
książce Gustawa Le Rouge. To również wydane w
Polsce w latach osiemdziesiątych pierwsze wydanie było. Nie,
było jeszcze przedwojenne, ale w roku 1908 ukazał się „Więzień na
Marsie", w Polsce w '29 oraz coś, co... A później, rok później, w
1909 ukazały się tom, który w Polsce został wydany jako
„Niewidzialni". A gdybyśmy tłumaczyli tytuł, to tak
naprawdę „Wojny wampirów". To opowiada o
wyprawie, wyprawie... Główny bohater dostaje się na
Marsa. Już tam pomińmy szczegóły techniczne, jak on się tam
dostaje. Dostaje się na Marsa i tam poznaje kilka- i tu
jest dosyć ciekawe, bo Gustaw Le Rouge pisze o wielu
rasach. Tam tych ras przynajmniej ze cztery są.
Jakieś krasnoludki, jakieś wampiropodobne, skrzydlate nietoperze z
pazurami. Jacyś niewidzialni. To właściwie takie
głowy z szaro, szaro-białymi skrzydłami
ważek. Ileś tam mają macek, już nie pamiętam. Ssawki bez powiek. Szerokie
nosy, wąskie usta. Jest wreszcie istota-
Jak tego słucham, to chce mi się trochę śmiać, ale jak
przeczyta się tą książkę, to jest fajna.
Fajna, fajna, ale jak się tak właśnie to sprowadzi do kilku
wyrazów, to zaczyna, zaczyna być śmiesznie. Jest tam
też wielki mózg, taki rozro- rozrośnięty, rozraśnięta,
rozrośnięta, szaro- szara substancja, która
gdzieś tam sobie egzystuje na Wyspie Śmierci.
I ten mózg jest tak naprawdę... Bo to znowu jest
nawiązanie do teorii ewolucji, w ogóle do, do pewnej
koncepcji. Bo na Marsie jest coś w
rodzaju całego łańcucha pokarmowego. Te istoty nie dość,
że świadome i jakieś takie, takie na swój sposób
rozumne, w różny sposób rozumne, to przecież
one się nawzajem zjadają, czy też, tak jak powiedziałem, na
przykład ten wielki mózg z Wyspy Śmierci, on stoi na czele łańcucha, łańcucha
pokarmowego na tej, na tej planecie. Więc o
tyle, o tyle to może być interesujące. I tak jak
powiedziałem, był też, był też Żuławski. To jest cały czas
ten sam okres. To są pierwsze dziesięcio... Końcówka wieku
dziewiętnastego i pierwszy, pierwsze dziesięciolecie wieku
dwudziestego. Jest Żuławski ze swoją trylogią
księżycową. Ja uważam, że po pierwsze
szernowie, których stworzył, ta rasa, to jest taka rasa
pokryta czarnym włosiem, która potrafi
ludzkie kobiety zapładniać za pomocą impulsu elektrycznego. Są... One się,
te istoty-...mogą w jakiś tam sposób, aczkolwiek nie
latają, z wielkimi ptakami kojarzyć. Są bardzo
inteligentni. Porozu-, te szernowie porozumiewają się za
pomocą, ee, telepatii. Mają te dwie ba-
białe macki, którymi wytwarzają elektryczność i zapładniają
kobiety, kobiety. Kobiety w wyniku tego
zapłodnienia rodzą, yy, nowy gatunek istot, yy, które są
nazywane mo- morcami. Mutant, coś w rodzaju
mutantów. Aa, nie wiem, czy to słowo wtedy
funkcjonowało, a w każdym razie, no, dzisiaj byśmy powiedzieli,
że, że to, że to mutanci. I to jest właściwie
początek. Tak się, yy, pewno tych autorów wokoło, ci są
najbardziej znani. Było sporo. Gdzieś tam się później jeszcze
pojawia w tysiąc dziewięćset dwunastym roku Edgar, yy,
Burroughs ze swoją „Księżniczką Marsa”, obecnie gdzieś tam ileś
razy sfilmowaną, yy, raz telewizyjnie, raz później
jako, jako chyba w tej chwili, o ile wiem, o ile
pamiętam, od godziny w którymś z programów telewizyjnych,
ee, ekranizacja „Księżniczki Marsa” właśnie
jest, jest nadawana. Więc jakby kogoś znudziła nasza, nasza
dyskusja, to może się zawsze przyłączyć, przełączyć
na, na, yy, na, yy, Johna Cartera. To
się chyba tak nazywa, yy, nazywa ten film. Mamy
oczywiście jeszcze z takich niepokojących historii, yy, z
obcymi istotami, ale które właściwie już mają status
bogów. No, to jest cała twórczość Philipa Lovecrafta. Yy, cały zbiór „Zew
Cthulhu”, yy, w Polsce wydany pie-, to pierwsze wydanie było
w osiemdziesiątym trzecim roku i ten „Zew Cthulhu” w
dwudziestym szóstym roku był uka-, to się ukazało po raz
pierwszy. Tam też są takie istoty obce nam
zupełnie, bo one wyglądają... jakieś takie są
mackowate, mają antropoidalne kształty, ale z drugiej
strony mają łeb ośmiornicy. Yy, w ogóle tam jest pełno
zawsze jakichś macek, pazurów. To wszystko jest takie okropne,
ale w dodatku nie dość, że jest okropne, to te istoty są
niezwykle inteligentne. One gdzieś tam żyją w
zatopionym, zatopionym mieście. To wszystko jest takie owiane
taką mgłą tajemnicy, mitologii, jakichś takich,
yy, niedopowiedze- niedopowiedzeń. To wszystko
jest, to wszystko- a później powiem tak i tu się, tu się
kończą właściwie takie historie dotyczące obcych, yy, oo, które
kojarzymy bardzo konkretnie z konkretnymi autorami. Oczywiście
każdy z nas, kto, kto, kto lubi, lubi literaturę SF,
no, gdzieś tam ma jeszcze w zanadrzu przynajmniej, przynajmniej
kilka, mm, kilka, yy, kilka innych
przykładów. Natomiast powiem tak gdzieś od lat dwudziestych,
no, a już gdzieś tak bliżej lat trzydziestych, to już, to
już na pewno na dużą skalę. W Stanach Zjednoczonych
pojawiają się różnego rodzaju, yy, pisma groszowe, aa, promujące
literaturę science fiction. I tam się pojawiają
najrozmaitsze, najrozmaitsze istoty na kopy. Po prostu
tam się to produkuje na kopy i to taką, to kilkoma metodami. Metodami, yy,
hybrydyzacji, czyli albo, yy, zmiany skali. Czyli
łączymy różne istoty w jedną istotę i
mamy coś strasznego. Albo zmieniamy skalę, czyli, yy,
tworzymy wielkie mrówy albo wielkie komary,
albo wielkie jakieś coś, co lata, gryzie, szczypie
i coś tam robi, kuku jakieś. I w związku z czym jest
straszne. Amerykanie w tym przodowali. Dodali jeszcze oczywiście,
yy, Supermana, bo Superman, chociaż man, to
jednak pochodzi z obcej planety, z Kryptona i
z Kryptona. I on tu robi, robi ludziom, ro- robi ludziom
dobrze, yy, zaprowadza porządek i w ogóle, w ogóle jest fajny. Yy, dalej mamy,
mamy i to właściwie są początki. No to jakbyśmy
chcieli, chcieli śledzić dalej, to, to, to
właściwie, ponieważ literatura, literatura SF się
rozrasta, no to już właściwie przestaniemy nad tym panować, bo
ile bym się tutaj nie nawymieniał różnych innych istot,
to zawsze ktoś powie, że ich było jeszcze dwie kopy
więcej. Więc tu się już właściwie gdzieś koło lat
trzydziestych należy, należy poddać, bo tych, tych, yy,
produkcji... A już w latach czterdziestych i pięćdziesiątych,
yy, w pięćdziesiątych, czyli w tej złotej erze science
fiction, no to już po prostu tru- trudno nadążyć i zawsze
trzeba jakieś, yy, jakieś przykłady tylko tak
naprawdę, tak naprawdę, yy, wybierać. To
myślę, że z krótkiej historii, yy, przedstawiania,
przedstawiania obcych, yy, tak to, yy, tak to mniej
więcej wygląda. Też się zgadzam z naszym czatowiczem, że John
Carter to bardzo fajny film. Tylko wspomnę o tym,
yy, wspomnę o tym, że, yy, jest film „Księżniczka Marsa”, kilka lat
wcześniejszy, yy, wyprodukowany przez którąś oczywiście amerykańskich telewizji.
Yy, nieco bardziej toporny, ale chyba nieco
bardziej wierny oryginałowi. A nie mnie to oceniać
zresztą, każdy, każdy, każdy sobie oceni, oceni to
sam, jak obej-, jak obejrzy. Natomiast, yy,
no, wrócę do tego. Zauważ, że my cały, jak ja sobie
tutaj wymieniałem tych obcych, obcych, nie obcych,
gości, no to wszystko byli właśnie według twojej nomenklatury
goście. Oni byli w jakiś sposób jednak podobni. Yy, ci
pierwsi, czy, czy to obcy stworzeni przez, yy,
Wellsa, czy to obcy przez Żuławskiego stworzeni. No, dziwni
byli, tacyś mackowaci tacy, ale w gruncie rzeczy to
według twojej, twojego nazewnictwa to byli obcy goście. To
znaczy nie do końca, bo ci z Marsa to jednak byli
obcy z kosmosu, czyli- No a ci z Księżyca też
byli. Z Księżyca to były tam takie zabawy, że tak
powiem. No, a, a u Żuławskiego to właściwie to nie wiadomo,
czy to nie są ludzie, którzy kiedyś tam zawędrowali. Raczej
chyba są. A są oczywiście. Jak skąd? No to
ludzie tak, ale mówię o szernach. No, szernowie skąd ci
szernowie? Szernowie tak, no ale też nie wiadomo, co tam,
kto ich tam zmajstrował. Może Egipcjanie. Yy,
w każdym bądź razie dla mnie osobiście na przykład to
obcy to się pojawili dużo, dużo, dużo później w literaturze. Wcale
nie w literaturze, bo mnie to tak bardzo nie interesowały te
o- opowieści, takie o współczesności.
Natomiast-... i chyba u mnie się pojawiły razem z
filmem, yy, o, z Ósmym Pasażerem Nostromo. A,
to dla ciebie, to twoje one. To byli mój. To był mój
obcy. Ja rzeczywiście siedziałem jak wryty w fotelu
i, i wtedy zacząłem wierzyć, że, że się coś takiego
może zdarzyć. A poza tym to jest fajne. To znaczy
fajne. O tyle fajne, że, że później jest
przyjemnością grania w Predatora. Taką grę
komputerową, gdzie się też tam z tym- Nie ma Bibliotekarium
bez wspomnienia o grach komputerowych. Proszę
bardzo. Nie, no, yy, gry komputerowe również mają
całą historię. Tylko ona jest króciutka, bo ma ze dwadzieścia
lat dopiero. Ale, ale, yy, te takie sztandarowe, yy, przykłady jak,
yy, Master of Orion, yy, gra, która ma, mm, już chyba trzy czy cztery odsłony.
Tak samo UFO. UFO, jedynka, dwójka i potem
jakaś chyba jeszcze w Czesi coś robili. To są
wszystko gry, które opisują obcych w
bardzo fajny sposób, bo opisują kosmicznych po prostu
agresorów i, i my toczymy wa, wol, wojnę z realnym przeciwnikiem. Nie z
żadną parafrazą naszego polityka czy albo kogoś, kogo
nie lubimy aktualnie za granicą, za Bugiem albo za, za, za Odrą. Tylko g,
walczymy z, rzeczywiście z kosmicznym
agresorem, nie? No i to jest takie bardziej
racjonalne, racjonalny po prostu obcy, a nie
tam jakiś czworoj z latającą sałatą. Nie,
nie, pardon, ze strzydelami sałaty. No tak, no
to już mówiliśmy, że tamci obcy to w ogóle do zanie, do
zaniedbania. Ee, ale powiem ci tak, yy, wiesz co? Ja mam taki, mam taki
problem, yy, z tymi, z tymi obcymi, bo, yy,
nie wiem, czy pamiętasz, taka, taka powieść, yy, na
PRL-owskim rynku, który w ogóle był, yy,
dosyć biedny, jeśli chodzi o science fiction. Yy, pojawiła
się w swoim czasie taka powieść van Vogtta "Misja
międzyplanetarna". Tak. Yy, rzecz rozczytywana, yy, zaczytywana na śmierć.
Te książki się rozwalały, ale w tej misji
międzyplanetarnej, no pojawiały się istoty
właściwie dwojakiego rodzaju. I to by się zgadzało z tym, o
czym ty mówisz. Bo się pojawia taka kotowata istota
w misji międzyplanetarnej van Vogtta. To jest książka z lat
pięćdziesiąt, chyba z pięćdziesiątego roku, o ile dobrze
pamiętam. U nas się ukazała w siedemdziesiątym drugim, ale
gdzieś tam u van Vogtta to początek lat pięćdziesiątych, jeśli
nie pięćdziesiąty w ogóle. Yy, to mamy
kota. Mamy kota, a później mamy niejakiego X-laurele.
To też taka istota, która właściwie jest humanoidalna i,
yy, i, yy, gdzieś tam się unosi w przestrzeni
kosmicznej. Ale! Żeby, ż-- szukaliśmy, szukaliśmy
istot takich, takich, yy, trochę
bezpostaciowych, to przecież właśnie u van Vogtta
jest inteligentna, myśląca mgła. Mhm.
Jednym, bo tak naprawdę ta powieść, mm, to nie, to jest
taka oszukana powieść, która składa się z trzech bardzo
rozbudowanych opowiadań. Z czterech bardzo rozbudowanych
opowiadań. Dwie to są, yy, dwie istoty to są takie
istoty, no, humanoidalne albo kotoidalne, przynajmniej w jednym wypadku. A,
a, a na przykład mamy do czynienia w jednym z tych, z
tych opowiadań z myślącą, świadomą mgłą, która gdzieś tam
powstała na pla, na planecie, której, której gdzieś
tam, tam mgła się ukształtowała. Zrozumiała, yy, stała się rozumna. Yy,
więc mamy kolejną is, kolejną istotę, jakby
wcho- wchodzącą w zakres twojej, yy, twojej
nomenklatury, czyli, yy, istota naprawdę
obca. No, trudno jest pogadać sobie z mgłą, trudno
sobie nawet wyobrazić dialogi z mgłą, z
oceanem czy z czymś w ogóle bezpostaciowym. I o ile
w tym opowiadaniu, o którym mówiliśmy, o Alix, dawało się to
jeszcze zrobić, dawało się dogadać z tym, yy, z
tym, z tym oceanem, Alix, czy z tą, z tą masą,
z tą, z tą masą Alix. Yy, to było bardzo optymistyczne ze
strony, ze strony autora. Znowu o coś innego chodziło.
Chodziło o to, żeby coś, żeby coś fajnego pokazać. Natomiast
zauważ, że, yy, u Lema, yy, czy to
Solaris, czy, yy, czy ta sztuczna inteligencja w
Niezwyciężonym, czy właśnie tutaj, yy,
czy, czy właśnie, yy, w innych przypadkach, kiedy, kiedy mamy
do czynienia z takimi bezpostaciowymi istotami, czy nawet u
van Vogtta w Misji międzyplanetarnej dogadanie się z tą
mgłą jest dużym problemem. To ja nie będę znowu
spoilerował, nie będę opowiadał książki, ale dogadanie się z
tą mgłą jest naprawdę ogromnym problemem. I ja się zresztą
wcale nie dziwię. No, pogadaj sobie z mgłą albo pogadaj
sobie z oceanem. Ja wiem, jak się gada. Napisałem kiedyś
takie opowiadanie. Najpierw przeczytałem książkę. Chyba
Kołabę, "Kobieta z wydm" i tak mnie zachwyciła ta książka, że napisałem potem
takie opowiadanie science fiction, "Maszyna", gdzie ludzie brną w jakichś
takich pancernych wozach bojowych przez jakąś planetę, mm, która jest
pokryta pustynią ogromną. I no żyją, mają swoje
problemy. Ci ludzie, tam się różne dziwne rzeczy dzieją w
tym całym opowiadaniu, ale gdzieś w tle, w tle,
bo tu nie ma kontaktu, nie ma niczego. Można
sobie uświadomić, że, że ta pustynia myśli, że ta
pustynia żyje tak jak, jak tego, jest nie
mgłą, nie, nie oceanem, ale jest to pustynia. Jest to
piasek. Jest to coś, co się, yy, co po prostu szeleści. Ale weź się
dzisiaj połóż w lesie i posłuchaj, jak szeleści las.
Weź się połóż na piasku i posłuchaj, jak śpiewają wydmy.
Normalnie. Ja wcale nie jestem pewien, co, czy to nie są
byty, nie wiem, niemyślące, ale
istniejące w jakiś sposób również na Ziemi. Nie jestem
tego wcale pewien. Jak patrzę na chmury, jak się
wiją, jak, jak tego, jak patrzę, jak mróz zakwita na
szybach, to ja wcale nie wiem, czy, czy, czy to nie jest dzieło istoty w jakiś
sposób .... No, ale zobacz,
to dlatego Fred Hoyle napisał Czarną chmurę. No, był tak
samo zafascynowany zjawiskiem jak ty. Przecież ta czarna chmura, ten obiekt
kosmiczny to taki kłąb żyjącego czarnego gazu. Ta czarna chmura Hoyla, ona miała
bardzo taką dziwną strukturę. Ona się składała z cząstek pyłu, jakichś
organicznych molekuł i
one, to właściwie tworzyło coś w rodzaju takich biologicznych
komórek, komórek, pseudokomórek właściwie. No,
trudno mówić o komórkach. I ten niewiarygodny organizm, on się żywił
potokami promieniowania elektromagnetycznego i dlatego przez cały czas
podróżował od gwiazdy do gwiazdy. No bo za czym podróżował?
No, za żarciem tak naprawdę. No bo jak się chciał
najeść, to się musiał nawchłaniać tego
promieniowania elektromagnetycznego. Mówiliśmy o van
Vogtcie, o tej żyjącej, żyjącej mgle. To przecież ta mgławicowo-pyłowa
istota, o której mówiłem. Nazwałem ją mgłą.
Może ją obraziłem? Nie wiem. W każdym bądź
razie ta istota nazywająca się Anabis, ona zamieszkiwała przestrzeń kosmiczną w
galaktyce M31. Dosyć daleko, przyznasz, ale to
nie ma żadnego znaczenia. Ona mogła mieszkać tutaj, zaraz za
rogiem. Ta istota, tak samo trudno by się było z nią dogadać. Mam, mam
takie na marginesie tej audycji, ale takie
skojarzenie, że tak powiem, miałem. Tak, mówiłeś o tej
mgławicowości, pyłowatości, a przedtem galaretowatości. Ale zwróć uwagę dla
istoty, która na przykład posługuje się wzrokiem w paśmie, że tak powiem,
promieniowania rentgenowskiego, to my jesteśmy czymś
takim galaretowatym, chmurowatym i że tak powiem, obrzydliwym. Zgoda,
jak najbardziej. Pełna zgoda. Ja coś jeszcze powiem. To jest
dosyć ciekawe w tej historii van Vogta. Warto, warto to sobie
zapamiętać, bo być może my jakby jesteśmy w podobnej roli. Otóż ta, ta,
ta istota Anabis, taka mgławicowo, mgławicowo-pyłowa. Ona
sztucznie utrzymywała na różnych
planetach tej, tego miejsca, w którym przebywała takie istoty, zwierzęta
przypominające dinozaury. Ona... One, zabijając się
nawzajem, dostarczały energii życiowej
tejże, tejże mgławicy. Jeżeli sobie teraz porównamy
to, co się dzieje na Ziemi, jak my się
zabijamy ochoczo i z dużym- To ciekawe, kogo my
wspomagamy? Kogo my wspomagamy? Jaką istotę mgławicowo-pyłową wspomagamy
naszą, naszą energią, którą wytwarzamy w licznych i często zdarzających się
wojnach? Warto, warto o tym pomyśleć. A jeśli już jesteśmy
przy takich mgławicowych istotach
chmurowatych, to nie tylko Fred Hoyle, ale mieliśmy jeszcze
takiego zasłużonego pisarza SF, Olafa Stapletona i on
napisał książkę Ostatni i pierwsi ludzie. W tysiąc... uj, uj, uciekło. W
tysiąc dziewięćset trzydziestym roku.
I tam mamy do czynienia z kolei z takimi małymi
obłoczkami z Marsa. Z Marsa. To może też ważne. Jakąś mamy
obsesję marsjańską tutaj na Ziemi. One mogą,
te obłoczki łączyć się w większe obłoczki i w związku z
tym przybywa im trochę inteligencji. To mniej więcej tak samo,
jak kobieta z mężczyzną się połączy i stworzy większy
obłoczek i rodzinę. Tak, tak. No, to jest taki obłoczek.
Tak, jak najbardziej. No, no, czy wreszcie, czy wreszcie mamy
Lema, Lema z Niezwyciężonym, ze wspomnianym
już, wspomnianą już chmurą takich mini, mini
robotów? No, ktoś te mini roboty musiał stworzyć. Niemniej
jednak one uzyskały, uzyskały pewną, pewną,
pewną, no, pewną samoświadomość. One zaczęły
żyć własnym życiem, jeśli to można nazwać życiem. Ale
my cały czas mówimy, właściwie nie skupiamy się na
budulcu, bo mówimy właściwie o różnych kształtach,
różnych wytworach, mackach, galaretach i tak dalej,
mgłach. Warto też powiedzieć o tym, że
pisarze SF zajmowali się również materiałem, z
którego zostają stworzone istoty i stąd, i
stąd pojawiają się istoty krzemowe. W kilku, przynajmniej
w kilku i przynajmniej wydaniach. I takie, takie istoty krzemowe
pojawiają się w Kosmicznych Braciach
naszych. Jeden z nich, też bydgoski pisarz.
Obydwaj. Obydwaj. Właśnie, tak, masz rację, tylko jeden
bardziej do Torunia ciążył w pewnym momencie. Ale dobrze,
Boruń i Trepka, nasi ludzie, nasi ludzie. To
oczywiście jest już mówiąc krótko, ramota. No, to już rzecz
napisana w latach pięćdziesiątych. Niektóre rzeczy nie
wytrzymały moim zdaniem próby czasu, ale książka w dalszym
ciągu mam do niej duży sentyment. Ja ją lubię po
prostu. I to jest zupełnie... Należy oddzielić od tego,
czy ona się oparła czasowi, czy nie. Moim zdaniem nie
wszędzie się oparła, ale jest bardzo zajmująca, interesująca.
I w tych Kosmicznych Braciach mamy do
czynienia, czyli to jest trzeci tom, trzeci tom trylogii po Proximie,
po Proximie, Zagubionej przyszłości i to właśnie
Kosmiczni Bracia. Mamy do czynienia z istotami krzemowymi. Tacy
krzemowi, tacy, takie krzemowe istoty pojawiają
się też w powieści Iwana Jefremowa Gwiezdne
okręty. No i w Grze o Master of Orion też są silikoidzi. No tak, a- -gryzą te
skały. A u Jefremowa to znowu jest ramota straszna. W moim, w moim wypadku
używanie słowa ramota nie jest dyskredytujące, raczej ma
oznaczać odległość czasową i tylko tyle. Zupełnie
nie, nie jest to, nie jest to słowo ocenne, przynajmniej u
mnie. Więc to jest rzecz z czterdziestego dziewiątego
roku, wydana w Polsce, w której radzieccy uczeni,
no bo innych, innych wtedy nie mogło być, byli radzieccy
uczeni, odkrywają szczątki takiego krzemio, krzemowego kosmity sprzed ponad
siedemdziesięciu milionów lat.... aa, ci silik- silikoka-, silikocy, yy, z
kosmicznych braci, oni też odżywają tutaj. Znaczy, oni
zostają ożywieni niejako, yy, niejako na Ziemi
i, yy, mają, mają dwa wydania, bo tam mamy do czynienia z istotami, yy,
rozumnymi, zbudowanymi, yy, w oparciu o krzem
oraz takimi, taką fauną troszeczkę silikono,
silikonową, która gdzieś tam zaczyna Ziemię
pustoszyć. Jak było dalej, to znowu nie, znowu nie opowiem.
Jeśli ktoś będzie zainteresowany, zainteresowany, to, to
sięgnie. To jest znowu różnica w budu-, yy, w
budulcu. A jeśli ktoś jest zainteresowany, yy, róż-- możliwymi budulcami,
mm, yy, które, którą mogą, z
których mogą powstawać istoty rozumne i nierozumne,
to polecam taką książkę, która się ukazała w latach
osiemdziesiątych w serii Fantastyka Przygoda.
Tylko ja już nie pamiętam, która to była planeta. Któraś tam
planeta Słońca Og. To bodajże węgierski
pisarz, ale nie wiem. Pewien też nie jestem. Tam jest
przynajmniej, tam jest dużo przykładów, yy, jak może
się, w oparciu o jakie pierwiastki, yy, może
rozwijać się, yy, może rozwijać się, yy,
życie. No, ja wiem, ja wiem, bo ja ostatnio
właśnie miałem kontakt taki bliskiego stopnia.
Boję się tego, co powiesz za chwilę. Po prostu stwierdziłem, że, yy, że coś
chyba jest inteligentne. Otóż, yy,
posługując się wyłącznie zmysłem smakowym, postanowiłem
zrobić kogel-mogel. I ten kogel-mogel był tak
dobry, że musiał być inteligentny, bo, yy, naprawdę rozumiesz to? Musiał być
inteligentny, bo był tak dobry. Nie mógłby być tak
dobry, nie będąc inteligentny. Rozumiesz?
Nie, chyba nie. Przyznam się. Przyznam się, że popłynąłeś
troszeczkę. Nie do końca, nie do końca.
Wiem. Yy, tu o trzydzieści pięć pisze o książce,
yy, Proxima minus jeden. Mówiąc szczerze nie znam, jakoś nie
zetknąłem. Yy, znam książkę Proxima, właśnie Boronia i Trepki. To zacna, stara
literatura. Tak jak powiedziałem, nie do końca wszędzie się
oparła znakom czasu, ale, ale, ale literatura- Jak
każda kobieta. Natomiast, natomiast tej książki Proxima
minus jeden nie kojarzę, ale być może to jest moja strata.
Tu, tu przyznaję, że, no ciężko, ciężko, yy, yy, ciężko,
ciężko jest, yy, mm, jakby, yy, wszystkie książki znać. Bardzo dziękuję
szydercy, że, że ten Żelkowski, yy, yy, coraz bardziej, yy,
przekonuje. Mam nadzieję, że podobnie, yy.
Tak, tak, oczywiście, proszę pana, a tam ktoś się zgłosił?
Bo ja widziałem tam komentarze właśnie pan i tam widziałem
jednego pana. Właśnie mamy teraz na antenie
Radia Paranormalium słuchacza, który, yy, dzwoni
w troszeczkę może niekoniecznie związanej z tematem głównym
audycji sprawie, ale w sprawie
związanej z UFO, prawdopodobnie z Lęborka. Dobry wieczór,
jesteśmy na antenie. Dobry wieczór. Dobry
wieczór. Prosimy bardzo. Yy, no to było
tak, że tu było sześć, osiem obiektów, takich
dość, dość jasnych. No, w każdym razie, no,
nie interesuję się tym, ale to było, no, dziwne i to
wyglądało tak, jakby to rąb taki, znaczy, znaczy punkty
rombów latające i dużo ludzi to oglądało.
No, nie wiem, co o tym powiedzieć. Ja muszę
tutaj wyjaśnić słuchaczom i gospodarzom Bibliotekarium, że
dzisiaj w trakcie audycji Pan właśnie podesłał
drogą SMS-ową na adre, na numer Radia Paranormalium
relację z obserwacji UFO nad Lęborkiem. Czy
możemy prosić o jakiś krótki opis tej obserwacji? No, to
było takie coś, że po prostu leciało czy przyleciało
dosłownie, tak jakby wskoczyło. Yy, było dość jasne
i było tak na niecałe sto metrów nad ziemią, taki
rąb, dosłownie takim szyku rąbów, coś takiego. No
i było, było. Odleciało z powrotem w górę i nie wiadomo,
co się działo. Było przez jakieś trzy minuty, czterdzieści
sekund, cztery minuty. No i to wszystko. No, ale po prostu
ludzie oczy wywalili. No, nie wiadomo Pan
pisał, że świadków było chyba stu dwudziestu, jeżeli dobrze
pamiętam. Tak, to było masa, mocno ludzi było. Mm,
czy ktoś może... czy ktoś rejestrował tam ze
świadków ten, pojawienie się tego obiektu?
Słucham? Czy, czy pojawienie się tego obiektu było
rejestrowane przez, przez któryś ze świadków? Tak,
tak, tam byli ludzie stali z kamerami. Ja dzwoniłem chyba,
żeby zadzwonić właśnie do znajomego, gdzie on jest, bo wiem,
że to nagrywał, no ale w każdym razie nie odbiera. Ale w
razie gdyby coś takiego było, jakbym prosił o SMS-a właśnie
z jakimś tam e-mailem czy coś, to podesłał zdjęcia i
wszystko. Dobrze, w takim razie, yy, ja tutaj
jak, jak się już rozłączymy z anteną, to, to
prześlę panu kontakty do Radia Paranormalium drogą SMS-ową.
Yy, w takim razie dziękuję bardzo za relację. Będziemy się
dalej kontaktować już poza anteną.
Tak. Dziękuję bardzo. I zobaczcie, jak to zabawnie
wygląda. My tutaj, yy, mówimy o psy
jako o rzeczy trochę abstrakcyjnej, czyli o tym, o
jej zawartości w literaturze, że tak powiem, przez ostatnie
stule albo dwustulecie, a okazuje się, że oni już
tutaj fruwają nad Lęborkiem. No właśnie.
Powiem jeszcze tak, że ja sobie w tak zwanym międzyczasie,
słuchając, słuchając, yy, tej korespondencji,
yy, sprawdziłem. To jest druga planeta Słońca Og Petera Lengela. Czyli jednak,
jednak dobrze pamiętałem, że to jakiś Węgier. Polecam tę
książkę, ona całkiem jest nieźle napisana.
Yy, chociaż my tak lubimy anglosaskich, anglosaskich
pisarzy, to ta jest akurat, ta jest akurat niezła.
Przyszło mi też do głowy, że, yy, yy, że skoro, skoro
mieliśmy taki wtręt o, o, o jakby-... relacje z pierwszej ręki o, o obcych i
UFO, to od razu odwołam się do tego, że, mm, przypomnę, że w
najbliższą, w najbliższą niedzielę jest, yy, ostatnia w
tym sezonie, ee, debata ufologiczna,
yy. Okazało się, że jednak przedostatnia, bo będzie jeszcze
jedna. A jednak! A jednak, nie ma dnia bez
zaskoczenia. To dobrze, to jest przedostatnia. To w takim
razie jeszcze lepiej. Ee, polecam ten cykl,
bo tam też o obcych sporo, sporo się mówi. A przy
okazji, przy okazji polecam też, yy, wywiad z Piotrem
Cielebiasiem. Niezwykle interesujący, bo nagle
się, bo się okazuje, że my mamy taką naturalną tendencję,
która się gdzieś, przynajmniej spora część ludzi ma taką
naturalną tendencję. Yy, przypuszczam, że ludzi, którzy się
mniej interesują, yy, zjawiskiem UFO czy, czy
w ogóle, yy, istotami z gdzieś, skądś
tam, mają taką, yy, ci ludzie tendencję do kojarzenia
UFO z, właśnie z przybyszami z
kosmosu. Aa, wywiad z Piotrem Cielebiasiem, który
znajduje się między innymi na Bibliotekarium, czy to
na, yy, czy to na YouTubie, na kanale YouTube, czy
też można to znaleźć na stronie bibliotekarium kropka pl.
A wywiad z Piotrem Cielebiasiem pokazuje, że takie
jednostronne patrzenie na to, że UFO to są obcy,
którzy przylatują gdzieś z czeluści wszechświata, no,
to jest zawężanie problemu, że to może wyglądać
zupełnie inaczej. Yy, ja tego nie przekażę ani nie
powiem tak, yy, tak, yy, barwnie ani tak
przekonująco jak Piotr. Dlatego polecam, yy,
polecam, yy, polecam wywiad, bo, yy,
Piotr, badając ten temat od bardzo dawna, yy,
ma sporo przemyśleń, które, z którymi warto
się zapoznać. To nie jest tak, że, yy, że tego
rodzaju, tego rodzaju zjawiska, aa, da się jakoś
spuentować w sposób prosty albo powiedzieć: oni po prostu
przybywają z drugiej, trzeciej, piątej, szóstej planety
Słońca Og. Tylko, tylko to chyba troszeczkę bardziej
skomplikowany temat, a być może zupełnie niepotrzebnie to mówię
w tej chwili, bo, bo jesteśmy, jesteśmy na antenie
radia, które od dawna przyzwyczaja swoich słuchaczy do
tego, że nic, co nas otacza, albo bardzo niewiele
rzeczy, które nas otaczają, aa, to są rzeczy
proste. Albo są to zjawiska złożone nieco bardziej, niż się
nam w ogóle, w ogóle wydaje. No i bardzo często bardzo
konsekwentne. Czyli pewne rzeczy, które się dzisiaj
dzieją, mają swoje rodowody gdzieś sprzed stu, dwustu, trzystu laty.
No, mógłbym tutaj dużo opowiedzieć. No to opowiadaj.
Nie, no, to... Słuchajcie, kiedyś, yy, to
anegdota. Akurat mi się tak skojarzyło i to nie ma nic
wspólnego z UFO ani, ani z żadnym tematem. Natomiast pewna
rzecz, yy, zupełnie science fiction.
Byłem kiedyś geodetą z zawodu, z wykształcenia
jestem. Czytałem taką świetną historię, jak to
geodeci w Anglii robili, zakładali triangulację. To były triangule, te,
mm, te, te wieże wielkie triangulacyjne,
które tam tworzyły siatkę trójkątów na ziemi, że
można było ładnie, łatwo ją mierzyć. Dzisiaj to robią
satelity, ale kiedyś trzeba było te triangule
budować. I Angole, angielscy geodeci
zauważyli śmieszną rzecz. Otóż, jeśli zakładali
taką wieżę, to w jednym miejscu, na takim
widocznym pagórku, gdzieś tam w Anglii, no to
mieli dokładnie parę miejsc, gdzie można było
postawić też taką wieżę. Tylko zawsze się okazywało,
że to miejsce jest zajęte przez komin fabryczny,
wieżę kościoła albo, albo, albo coś takiego. Dlaczego? Zasta... A nie
było wolnych miejsc, nie? Co się okazało, że
dokładnie w tych miejscach, w których zakładane były te, yy,
te tego, przed, yy, stare celtyckie
osady, te wszystkie miasta, gdzie były te wieże kościelne i były te, mm, kominy
fabryczne, to były zwykle osady jeszcze
przez, z czasów celtyckich, pewnie. Założone przed
paroma tysiącami lat. Na nich
powstały współczesne tam wioski, po ty, potem miasteczka i tak
dalej. Tylko że później odkryto bardzo śmieszną rzecz, rzecz.
Otóż, mm, tak jak się całą Anglię
podzieliło na te trójkąty, to się okazuje, że bardzo podobnie
można naszkicować pewien, yy, mm,
jak by to powiedzieć? Jest również taka siatka trójkątów, yy,
pola elektromagnetycznego, która się załamuje i zbiega w takie, w takich,
yy, no, mniej więcej odpowiadała tej siat-
siatce triangulacyjnej po prostu. Czyli coś dziwnego
było, że w tych miejscach, gdzie ludzie przed paroma
tysiącami lat, yy, zakładali osady, tam te miejsca się nadają na to, żeby punkt
obserwacyjny założyć. Ale również tam jest pewna
anomalia, yy, anomalia elektromagnetyczna, nie?
Skąd ludzie przed paroma tysiącami lat mogli wiedzieć o
jakichś anomaliach energetycznych? Nie mogli wiedzieć,
chyba że posiadali zmysł elektromagnetyczny. A, właśnie. Nie?
Chyba, że człowiek pierwotny, tu nie mówię pierwotny, bo
Celtowie to już nie są pierwotni ludzie-
Wcześniejsi. Wcześniejsi. Jednak potrafił ele, yy, jakieś
elektromagnetyczne zmysły mieć. I to, co odkryli
wtedy geodeci i tam, to ja bym mógł długo opowiadać. To są
niesamowite zupełnie rzeczy, zdarzenia, które wtedy się działy, yy, kiedy, jak
archeolodzy się włączyli do roboty, w tym, w tym
momencie, co ewidentnie świadczy o tym, że
człowiek jeszcze niedawno posiadał bardzo
rozwinięty zmysł elektromagnetyczny. I w tym momencie
postrzeganie świata, obserwacja, nie wiem,
zmysłów, dusz, może również obcych, nie?
Byłoby zupełnie inne. Było zupełnie inne niż dzisiaj.
Oczywiście. Więc dzisiaj jesteśmy ślepi i głusi. Posiadamy tylko
smak-... oczy no i, i Google'a, nie? Szósty zmysł. Szósty zmysł, tak.
Brawo! Ja tylko śpieszę jeszcze nawiązać do,
yy, do, yy, do czatu, który sobie obserwuję. Bardzo
dziękuję szydercy za miłe słowa. Szczerze
zobowiązany. Natomiast o trzydzieści pięć. Ta
książka, o której wspominasz, to jest książka, yy,
"Paroksyzm numer minus jeden". Ona jest napisa--
ona wyszła w serii z Gliz, tak zwaną Glizdą i to jedna z
pierwszych książek, napisana przez Ryszarda Głowackiego. I
rzeczywiście to jest książka o tym, jak tacy, takie
istoty z poprzedniego, jakby, że można przetrwać,
yy, zapadnięcie się wszechświata, czyli, czyli-
Pamiętam, chyba robiłem okładkę do niej. Nie pamiętam.
Być może. To rzeczywiście taka- Ja tam zrobiłem chyba z
trzydzieści okładek. No tak, no to o tym, o
tym przy okazji też powiemy. W każdym razie ten "Paroksyzm
numer minus jeden". Powiem ci, że to była niezła książka.
Tak, tak. Po tym wszystkim, no, po różnych dziwnych książkach
czy nie po ró-- potem w tej serii z Glizdą pokazywały
się różne książki. Lepsze, gorsze, czasami bardzo
słabe. Przez litość nie wymienię, yy, najgorszego tytułu. Natomiast, yy- Niczego
nie wydałem. Ale to nie o ciebie chodzi. A nie, Imago.
Imago wydałem, tak. Wydałeś, wydałeś, ale to nie o ciebie
chodzi. I co więcej, nie będę się pastwił, ale, ale nawet
rozmawiając z redaktorem tej serii, robiąc wywiad,
yy, z panem Wójcikiem, który tę serię
nadzorował, aa, doszliśmy do wniosku, że ta książka,
którą mam na myśli, aa, napisana przez kobietę, to była
zdecydowanie najgorsza szmira, jaką można było
wydać. Ale wracając do książki "Paroksyzm numer minus
jeden", yy, to była naprawdę interesująca książka.
Żałuję do dzisiaj, że au..., że, że jej autor, yy, przypomnę Ryszard Głowacki,
yy, nie napisał później już więcej takiej twardej
science fiction, bo kto wie, jak by
się, yy, jak by się to, yy... To byłyby dobre
książki przypuszczam. To byłyby dobre, yy, dobre książki, na
które warto by, warto byłoby
zwrócić, yy, zwrócić uwagę. Ale Głowacki to chyba nie
żyje, o ile ja pamiętam. Strasznie wspaniały człowiek, ale on
się chyba zabawił tą całą literaturą science fiction. Tak
samo jak to zrobił Asimov czy Carl
Sagan, czy, czy Fred Hoyle również. Po prostu to była
pewna, pewna zabawa, a nie zawód, że tak powiem. No
szkoda. A mam do ciebie, Wiktor, pytanie natury,
no, osobistej to nie, to chyba nie ta, nie ta... Prosto z
mostu. Dlaczego u Wiktora Żwikiewicza w całej jego
twórczości, którą, yy, częściowo znam, a
częściowo znam z opisu, bo nie wszystko przeczytałem,
przyznaję się bez bicia. Zresztą Wiktor jest człowiekiem
pokojowym, nie bije. Dlaczego u Wiktora Żwikiewicza
tak mało jest obcych czy też gości? To już jakby
zostańmy przy, przy tej jedno, przy tej nazwie. Prawie w
ogóle nie ma, poza tą pustynią, która tam szaleści. Być
może- I poza opowiadaniem Instar Omnium, gdzie obcy jest tak
podobny do człowieka, że go prawie odróżnić nie można, to
prawie nie ma obcych. Dlaczego? Dlaczego w twojej SF nie ma
obcych? Dlatego, bo ja nie piszę o ludziach, tylko piszę o
wszechświecie, a we wszechświecie- No to pełno obcych podobno.
Nieee, no to, co, yy, to, co ja myślę i chyba ty też myślisz. Po
prostu, żeby, żeby sobie wyobrazić ob- obcego, to
trzeba mieć wyobraźnię. Jeśli dzisiaj wszechświat
jest pusty, to prawdopodobnie nie dlatego, że jest
pusty i nie mamy kontaktu, tylko nie mamy właściwie
wykształconej wyobraźni. Ja jeszcze nie mam. Nie
potrafię sobie naprawdę wyobrazić obcego. Nie mam
pojęcia. Jeśli wszystko sobie potrafię wyobrazić, to
jako obcego, to wiesz, no, kogoś innego,
ale podobnego do mnie, czyli partnera do, do
rozmowy, do wymiany poglądów, do wymiany zdań
albo, albo wymiany, no, ciosów, że tak
powiem. Natomiast, mm, nie wyobrażam sobie
obcego jak- jakby istoty, no, no, w ten
sposób, że tak powiem. No, wyobrażam sobie. To ja mogę
się-- mogę iść do lasu i pogadać z drzewem, no, wyobrażę
sobie. Wyobrażam sobie. No, będę gadał, no. Ja często
chodzę i gadam po lesie. No właśnie. No i to jest kontakt
z obcym, nie? No nie wiem. Ci, co przechodzą gdzieś obok,
to mogą mieć takie wrażenie, że, że to jest kontakt z
obcym. Zdecydowanie. Mogą, mogą mieć takie wrażenie. Yy, po,
yy, znowu, yy, skoczę na chwileczkę do czata.
Yy, Rexio mówi, napisał ciekawą rzecz,
yy, że nasza skóra to jeden wielki sensor, a właściwie
miliony sensorów, różnie uczulonych. Więc, yy,
te istoty tam, gdzieś tam przed wiekami czy tysią-
tysiącleciami, ee, te istoty mo- mogły
odczuwać. Dziś mamy, yy, tę samą skórę, ale
ubieramy się w tworzywa sztuczne i nie dowierzamy, yy,
odczuciom. No, myślę, że ciekawy, ciekawy, ciekawy
ślad, yy, jakby nawiązujący do tego, co powiedziałeś. Tak, ale
zwróć uwagę, że żeby nawiązać kontakt tak naprawdę, to
rzeczywiście się rozbieramy. Mówimy o tym w zmyśle. Oj!
To, to nie ta audycja, to za tydzień, za tydzień, nie za dwa tygodnie, za dwa
tygodnie, to będziemy o takich rzeczach rozmawiać. Tak.
Natomiast dzisiaj nie, dzisiaj nie. Dobra, mam do
ciebie... Zadałem ci pytanie, dlaczego u ciebie nie ma obcych?
A teraz mam pytanie trudniejsze. Powiedz mi, jeśli
wiesz, dlaczego tak dużo obcych u innych
autorów? No bo oni nie piszą science fiction,
tylko piszą literaturę współczesną. O- o-
o sprawach bytowych, życiowych, o problemach
mężczyzn i kobiet. Ubierają tego obcego
w spódniczkę. No i wtedy mają rzeczywiście
pole do nawiązywania kontaktu perfect czy po prostu, bo
nie może istnieć kontakt przecież między tymi dwiema, dwoma gatunkami
istot. No i tak dalej. Te obcy to są
fajna, fajną rzeczą, taką, taką cywilizacyjną,
no bo fajne historie można opi... napisać. Fajne, fajne rzeczy.
Natomiast ja, yy, nie mówię, że ja nie wierzę w
obcych, natomiast opisać tego sobie nie, nie
będę zawracał głowy ludziom, ludziom, nie pisząc-...
starałem się zawsze pisać o czymś, czego, czego, czego
nie rozumiem i nie jestem w stanie zrozumieć,
ale na tym polega moje science. A, a pisanie o tych,
o, o facetach, którzy machają tymi,
yy- Mieczami świetlnymi. Świecznymi mieczami, to, to, że tak
powiem, to mnie zupełnie nie bawi, bo- No i właśnie się
naraziłeś. To nie jest science fiction. Właśnie się naraziłeś,
bo są, są, yy... Znam kilku zagorzałych fanów Gwiezdnych
Wojen. I słusznie, i słusznie. Sam się może nie zaliczam,
ale lubię. Lubię. Bardzo lubię sobie pooglądać,
ale ponieważ nasze Bibliotekarium zamieniło się na chwilę, yy,
na chwilę w mini wywiad z Wiktorem Żwikiwiczem, to pociągnijmy
jeszcze. Pociągnijmy przez kilka- Ale to ja, to ja może
do-do-dokończę o jednej rzeczy. Jak ja widzę
obcych? Bo chyba kiedyś, jadąc samochodem chyba do, do gdzieś tam, myśmy razem
ułożyli, yy, taki mieliśmy pomysł na
opowiadanie science fiction, po prostu na powieść całą- Całą
powieść. Science fiction. A pomysł był bardzo... Nie
zrealizujemy go, więc możemy sobie wy-wywalić na,
na, na forum. Nie, no, co więcej, my jakby dajemy na
tacy. Tak. Jeżeli ktoś chce skorzystać, proszę się poczęstować.
Otóż jest, jest tak jak, jak jakoś coś takiego.
Wszystkie planety Układu Słonecznego są skolonizowane. Żyjemy,
jesteśmy cywilizacją kosmiczną, latamy statkami- W ramach
tej bliskiego kosmosu, Układ Słoneczny. Wszystko jest fajnie,
nie? I tak sobie żyjemy. Jest, yy, tak jak, jak to w
tych opowiadaniach science fiction jest, nie? No i tak
ktoś z takiego dalszego zasięgu, jakiś, yy, z
tych patroli, które penetrują ten wszechświat, tam,
gdzie jeszcze nie sięgamy wszyscy, zauważa jakieś dziwne zjawisko. To znaczy,
no, już dalej jadąc, skracając całego
tego, tak? Pojawiają się obcy, nie? A co więcej, dochodzi
do- Tak. Dochodzi do jakichś utarczek, do jakichś starć. Tak.
Raz te starcia przegrywamy. Tak. Obcy nas
orzą po jakichś tam planetoidach, rozbijają nasze
statki. Innym razem wygrywamy te starcia,
rozbijamy w pył. Co więcej, po pewnym czasie okazuje
się, że, yy, atakują nas, yy, obcy, yy, w różnych wydaniach. To są
ró- różne istoty, różne, różne rasy.
Yy, tak się dzieje. Nagle się tych napstrzyło, tych obcych.
Tak jak, jak nie było nic, to tak nagle- To nie było.
Się okazuje, że to są różne zupełnie cywilizacje, które nie
mają nic wspólnego ze sobą genetycznie, że tak powiem,
rozwijają się w innych warunkach. Ale co one tu
robią? Tak. Że tak powiem, równocześnie. No właśnie i,
i zapowiada, zapowiada się, przynajmniej na
razie, że to taka powieść, która będzie łupaniną
kosmiczną, czyli- No i chcieliśmy, żeby była jako space opery.
To, to- Tak, to miała być, miała mieć wszelkie cechy space
opery, ale puenta, a właściwie, mm, to
trudno nazwać puentą. Takie podsumowanie. Dochodzenie do-
Dochodzenie do prawdy. Tak. Skąd te istoty się wzięły i co
te cywilizacje tutaj robiły. No to oddaję tobie.
Powiedz to. Powiedz to, co należy. Po prostu przynajmniej
jedną z teorii tego, tak, tych pojawienia się tych
cywilizacji w okolicy, yy, Układu
Słonecznego, jest teoria kogoś, nie? Z tej powieści,
bo to nie wiadomo, czy to jest prawda, czy to jest prawda,
ale on mówi- Ale znajduje na to potwierdzenia. Znajduje
potwierdzenie i tak dalej, że to są... Tak, my mamy
kontakt z obcymi cywilizacjami, ale tak naprawdę nie mamy
kontaktu z prawdziwym obcym, nie? Tak. Dlaczego? Dlatego, gdyż, i
teraz może to wyglądać zabawnie, ale wiecie, jak wygląda,
yy, rekin płynący w oceanie albo wieloryb? Widzieliście mantę płynącą nad, nad
dnem oceanu? Takiej mancie wielkiej towarzyszy cała chmara
czyścicieli, różnych stworków, które ją
pielęgnują, które jej towarzyszą, które się
przykla... Przyklejają do jej ciała, kiedy ona płynie
szybko, żeby wykorzystywać jej, jej tempo i
tak dalej. To wszystko dotyczy rekina.
One, yy, rekina dotyczy również niedźwiedzia,
dotyczy jelenia i tak dalej. Jest mnóstwo- Wole rekina. Tak.
Z tych wszystkich pomysłów wolę rekina. Otóż tak
naprawdę te wszystkie cy-, yy, cywilizacje-
Atakujące nas cywilizacje. Atakujące, to są po prostu takie
g... Tacy grasanci na da, na wysuniętych daleko
peryferiach czegoś. Te rybki. Tak. To są te rybki
czyściciele. Czyściciele, które się dopiero, yy... A to,
co ma nadejść, to dopiero płynie tym
wszechświatem i może się do nas zbliża, ale o
tym to my nie mamy pojęcia w ogóle. A jeśli to jest- A
ta chmara otaczająca to coś, tych cywilizacji różnych, to są po prostu, no,
no i tak dalej. Czyściciele. Czyściciele. A jeśli to jest
rekin- Tak. To nie chciałbym być w naszej skórze.
Tak, to prawda. No to tak właśnie rzuciliśmy
pomysł na tacy. Proszę się poczęstować, jeśli
ktoś, ktoś uważa za stosowne. Można było taką fajną powieść
napisać. Myślę, że myślę, myślę, że powieść miałaby
szansę być całkiem, całkiem niezła. A może
przeceniamy? Przeceniamy. Ale ciągnijmy, ciągnijmy ten mini, mini, yy, mini
wywiad, yy, z Wiktorem Żwikiwiczem na temat, na temat
obcych. No bo Wiktor, sprawię ci odrobi- odrobinę radości. Obcy w grach
komputerowych. W co ty szalałeś? Powiedz, yy,
jakich, jakich obcych zabijałeś? Bo to się głównie zabija
jednak obcych w tych grach. No więc z czym? Z
jakimi grami miałeś- Nie, no najwspanialszy to był na początku
UFO. UFO, UFO, UFO jedynka, UFO dwójka. To,
to były rzeczy wręcz genialne. No co mówię, jak
tego. Potem oczywiście Master of Orion i Predator, ale
Predator to strzelanka, taka po, po, po Obcym: Pasażerze Nostromo,
czyli, czyli że tak powiem, bliska raczej tym grom, w które ty się bawiłeś,
czyli ba-... palec na szynku, tylko pa,
pa, pa, pa, pa! Znaczy ja mam, ja mam gusty, gusty
prymitywne, bardzo uproszczone, jeśli chodzi o
gry. Ja to obcych głównie zabijałem. Zabijałem ich z dużym zaangażowaniem w
grze, w tej pierwszej grze Doom oraz zabijałem ich z dużym zaangażowaniem yy w
grze Unreal. To robiłem z dużym zaangażowaniem. Obie, obie gry
przeszedłem, przeszedłem w całości. Doom to jakby w dwóch, w dwóch
odsłonach. Czuję się, czuję się z tego powodu weteranem. Ale powiem
ci, tak jak powiedziałeś, dla mnie
gry... Dlatego tak sobie zakpiłem troszeczkę w tym
naszym strumykowym, w strumykowym wywiadzie. A jeśli ktoś ma,
ktoś ma ochotę na wywiad rzekę, to taka autoreklama. Polecam.
Polecam książkę. Polecam książkę z
wywiadem rzeką z Wiktorem Żwikiewiczem, wydaną w
wydawnictwie Solaris pod tytułem "Lista
nieobecnych". Nieskromnie się zareklamuję. Myślę, że kilku bardzo
ciekawych autorów udało mi się, udało mi się wypytać na różne
okoliczności. Smutne jest to, że, że kilku z nich
już nie żyje i więcej, więcej wywiadów z nimi nie
usłyszymy. Natomiast myślę, że to jest zapis
pewnego, pewnych, pewnych ciekawych osobowości. To jeśli chodzi o
wywiady rzeki i wywiady, wywiady strumyki. Natomiast
powiem tak, no, zabijanie obcych w
grach jest oczywiście bardzo, bardzo rozrywkowe.
Natomiast ja nie wiem, ja nie wiem, czy,
czy powiedz, co cię tak fascynuje w tych
grach dotyczących obcych? Bo ty nie lubisz
zabity. Jesteś taki Master of Orion. O ile się dobrze
dobrze- Nie, to gra strategiczna. To jest budowanie. To jest
budowanie, budowanie jednak. No to powiedz, co budujesz w
tym Master of Orion? Budujesz statki kosmiczne tak sprawne,
żeby dokopały tym czym, którzy... Tym obcym po prostu. No i moje statki są
niezawodne, no ale musiałem wpaść na to, jak je budować
po prostu. Ci, którzy napisali tą grę, na pewno nie pomyśleli, że można tak,
tak skonstruować statki, jak ja to robię. Czyli
jestem lepszy od autorów tej gry? Z całą pewnością, bo, bo, bo, bo znam
autorów, no. Znasz autorów? Tak. A dlaczego jesteś od nich
lepszy? No po prostu, bo oni nie wpadli na pomysł, że z
tego materiału, który oni założyli, projektując grę, można wykombinować taki
statek, nie? Jak ja wykombinowałem, bo tam się buduje, skleja te statki tak po
swojemu. No, ale ja to robiłem i dlatego te gry są dobre. Wiesz, gra,
dobra gra powinna mieć możliwość czegoś takiego samego jak w życiu, żebyś mógł
zrobić to, czego nawet Bóg nie przewidział po prostu. Na czym polega ten,
czyli autor, jak nie przewidział, nie? Książka powinna być
też taka dobra, żebyś, żebyś czytając książkę,
mógł, mógł wpaść na coś, czego nawet autor nie
wymyślał, dając w tym materiał. Po prostu odebrać to tak,
no, wtedy to jest dobre. Wiesz co mi przyszło w tej chwili
do głowy? Tak zupełnie odskakując od ostatniej myśli, że
zauważ, to jakby po części, po części zawiniło w tej, w tej, jeśli chodzi o tę
moją refleksję, to ten telefon od słuchacza. Bo zobacz, my tu jesteśmy w Radiu
Paranormalium, w tak zwanym swoim gronie. Znaczy nas
pewne rzeczy nie dziwią, pewne rzeczy, na pewne rzeczy
jesteśmy otwarci, pewne rzeczy oczywiście jesteśmy...
Chcemy odrzucić. W pewne rzeczy wierzymy, nie wierzymy, ale
jesteśmy otwarci. Ale zobacz, jak naprawdę na hasło UFO, obcy reaguje
mainstream, czyli ta podstawowa część społeczeństwa. Jak
zaczynasz mówić o UFO i zaczynasz
mówić o obcych, to jak na ciebie patrzą? No wiem,
jak, jak, jak, jak na tego, jak na idiotę. No tak, no, no ale, ale wiesz,
jak, jak wiesz, jak ten, jak w
dziewiętnastym wieku, raczej pod koniec dziewiętnastego
wieku, kiedy się, że tak powiem,
zbierało na wojnę, patrzono na tych, którzy mówili
o wojnie jak na idiotów. Ale ta wojna
najpierw pierwsza, a potem druga, rąbnęła świat po
prostu, nie? No i- To według twoich przewidywań rąbnie teraz nas
obcy, obcy nas rąbną? Z całą pewnością prędzej czy
później, nie, prędzej czy później. To jest kwestia
pięćdziesięciu lat albo stu. Dla mnie to mi to nie robi,
nie? Ja już się nie załapię na ten cały.
No to się jak ty taką perspektywę dajesz, to i ja się
nie załapię. W każdym razie powiem ci tak, ale wiesz co?
Zdajesz sobie sprawę z tego, że, że w gruncie rzeczy są dwie
koncepcje spotkania z obcymi. Hollywood i spora część pisarzy
amerykańskich preferuje koncepcję, koncepcję odległą od tego, co za,
co, co zaproponował Sagan, Carl
Sagan, czyli takiego kontaktu, że się kontaktujemy,
wymieniamy pewne informacje. No, obcy czasami dochodzą do
wniosku, że nie chcą się z nami kontaktować, ale to wszystko
odbywa się pokojowo i okej. No, na razie nie dorośliście,
no więc nie chcemy z wami, ale może kiedyś....
Natomiast Hollywood i część amerykańskich, no, nie tylko
amerykańskich, nie pastwmy się nad Amerykanami.
Preferuje jednak wielką łupankę. Zauważ, że spora część
filmów to są filmy o rozmaitych inwazjach, o rozmaitych tam nalotach. Ktoś
przylatuje, rozwala wszystko i tak dalej.
No, czy tak będzie wyglądał kontakt? Nie, to jest, to jest
tradycja amerykańska. Bogata tradycja. Jak tego, jak,
jak tam Europejczycy weszli przecież do tej Ameryki, to
strzelali do wszystkiego po prostu, co się ruszało. Nie dosyć,
że wystrzelali Indian, ale nawet wystrzelali całe
chmury gołębi wędrownych, które kiedyś
fruwały nad Ameryką do takiego stopnia, że dzisiaj już nie
ma ani jednego egzemplarza. No tak. Wszystkie zginęli. Ale to
też jest taka tradycja, bo wiesz, Palestyńczycy strzelają do
bocianów. No to wiesz, no, wiesz, no, taka
tradycja, no taka tradycja. Ale powiem, powiem jeszcze coś
takiego, że jeśli chodzi, jeśli chodzi o to, to
strzelanie do wszystkiego, do wszystkiego, co się, co się
rusza, no to zobacz, no, te, te rozmaite
inwazje, które się w wykonaniu, wykonaniu Amerykanów
od-odbywają na Ziemi i oni zawsze, zawsze są dzielni i
zawsze, zawsze nas, nas tutaj bronią i, i, oni
potrafią. Zobacz jeszcze. Zobacz jeszcze jedną rzecz. Ja już o
tym chyba mówiłem w Bibliotekarium, ale to jest mój ulubiony
temat, dlatego jeśli się nawet powtarzam, to pozwolę sobie
na to, na to drobne powtórzenie. Mnie rozbawia najbardziej
w amerykańskich filmach to, że receptą na wszystko, wszystkie problemy naszej
cywilizacji według Amerykanów... No, żartuję w tej chwili.
Oczywiście nie, ale, ale, ale czasami można odnieść takie
wrażenie, że receptą na wszystko jest bomba atomowa. Zobacz, jak
staje jądro Ziemi i coś tam się z tym jądrem Ziemi dzieje,
no to wyprawa niesie bombę atomową, bo trzeba
jądro poruszyć. Jak słońce przygasa, to
statek kosmiczny leci z bombami atomowymi zebranymi
prawie z całej ziemi czy z całej ziemi, czy tam jeszcze
doprodukowanymi, żeby to słońce nieco, nieco pobudzić. Jak? Choć nie wiem,
ile bomb atomowych wyprodukowano przez parę tysięcy
lat na Ziemi, to dla Słońca przecież to w ogóle ne. Ale Amerykańscy
scenarzyści tak sobie to wymyślili. I proszę tego nie
kwestionować. Oni wiedzą co, okej. Jak się
kontaktujemy z obcymi, ale nie jesteśmy pewni, co
się... Co to nam ten kontakt przyniesie. Vide chociażby film kinowy Gwiezdne
Wrota. To na wszelki wypadek podkładamy tam bombkę
atomową, bo się może przydać. Takich przykładów z bombką
atomową, stosowaną jako panaceum na rozmaite, na rozmaite kłopoty da
się pewno jeszcze wymienić. To możemy nawet konkurs jakiś przy
okazji ogłosić. W ilu filmach atomowych Amerykanie zastosowali bombę atomową?
Oczywiście w słusznych i jak najbardziej racjonalnych, racjonalnych celach.
Taka specyfika ameryka-amerykańska.
Ale powiedz mi, wiesz co? Bo tego pytania ci nie zadałem.
A skoro już mamy dzisiaj wywiad strumyczek z
Wiktorem Żwikiewiczem, bardzo mi się to sformułowanie z czata
podoba, więc, więc zapytam. Oczywiście bujamy absolutnie w obłokach
i nic nie możesz wiedzieć, ale możesz przypuszczać. To
jak będzie wyglądał kontakt? Będziemy... Pójdziemy na
zwarcie z obcymi, czy też oni przyjdą i będą nam głosić mądrość, powszechne,
powszechne szczęście, dobrobyt i tak dalej? Czy też w ogóle
nas, mówiąc krótko i nieparlamentarnie, dochodzi dwudziesta druga,
więc sobie mogę pozwolić. Po prostu nas oleją. Ja
jestem absolutnie pewien, że nie będziemy o tym w ogóle wiedzieć, że taki
kontakt zaistniał. Czyli będzie stan mniej więcej taki, jaki w tej chwili jest.
Czyli ja wcale nie wiem, czy tego kontaktu nie ma
dzisiaj. Nie wiem. Ja tego nie wiem. No, są tacy, którzy
uważają, że już zostaliśmy podbici i to dawno. Ja nie
uważam, ale nie wiem tego. Po prostu być może
tak. No, są tacy, którzy mówią, że już dawno nas podbili
reptilianie. Są, co prawda, są co prawda
wątpliwości, skąd ci reptilianie pochodzą. Czy oni tu przybyli
z zewnątrz? Czy oni może się byli wyhodowali
na Ziemi przed naszą rasą? Niemniej są tacy, którzy twierdzą,
że, że reptilianie absolutnie nas opanowali.
Tak, ale ja pamiętam, że to w tej, w tej serii tych gier
Heroes of Might and Magic, tam też jakieś jaszczurkowate
reptilianie byli. To chyba stąd się, stąd oni nas
zaatakowali z tych. Skąd? No z tych z
Heroesów Might and Magic. Nie, reptilianie byli wcześniej.
Nie? Tak, tam się tego... Tam, może tam też
się wykształcili. Reptilianie są wszędzie i nam
zagrażają. Nie, nie, ale to oczywiście, to oczywiście żarty. Natomiast powiem
tak, że była też taka, była, było też takie opowiadanie
w swoim czasie, a ono się ukazało, ono
się ukazało w takim zbiorze „W stronę czwartego wymiaru". Nazywało się to,
nosiło tytuł „Impuls". Napisane było przez Erika Franka Russella.
Tak, bardzo dobrze. I to okazało się w tym opowiadaniu, że
próbę inwazji podjęły istoty, które miały jednostkowy wymiar gdzieś na poziomie
mikroba. One też działały wspólnie, trochę jak te, jak te
mrówki albo jakieś takie. Były, były, były świadomością zbiorową. Pochodziły z
planety... To mam wynotowane, Glantok. Były taką, jak się
wylewały, już jak, bo one opanowywały nawet ciała zmarłych....
Jak się wylewały z tego zmarłego, to taka
zielona. Znowu, znowu mam jakąś obsesję galarety czy jakieś
takie coś zielone wy, wy, wy- wylewało się z tego, z
tego człowieka. No, być może. Być może,
być może tak nastąpi inwazja, że my po prostu będziemy
opanowani, nawet o tym nie wiemy. Zresztą zobacz, Inwazja
porywaczy ciał to gdzieś też podobne. Mieliśmy też, mieliśmy też, jest też
książka, jeśli już w podobnej tematyce krążymy, to książka Cooka pod
tytułem Inwazja. To gdzieś się wszystko kręci wokół, wokół
takiej, takiej tematyki, że być może ta cicha
inwazja to nie będzie taka inwazja, że nas reptilianie
opanują, będą nami manipulować poprzez swoich,
poprzez swoich takich zaufanych ludzi czy takich
udomowionych ludzi. Tylko być może to będzie zupełnie
inny rodzaj inwazji, tak jak taki rodzaj inwazji, o
którym, o którym już mówiłem przed chwilą. Ta cicha
inwazja. Ja ostatnio z takim moim lekarzem, przyjacielem Marcinem Richterem,
który mi serce naprawiał parę razy. Mam
nadzieję, że jeszcze skutecznie na rok albo dwa. To rozmawiałem i, i jak
wygląda współczesna walka przez ostatnie dziesiątki lat z medycyną, z
mikrobami i tak dalej. Przecież to jest dokładnie
scenariusz do filmu science fiction i tak dalej. Ta medycyna
walczy, wytwarza coraz to nowe środki, a te mikroby dalej swoje robią, jak
chcą. To, co się dzieje, że tak powiem. Ja
zapytałem Marcina Richtera, czy uważa, że człowiek
parę... tysiąc lat temu był zdrowszy, był
bardziej chory, czy my jesteśmy zdrowsi
dzisiaj od takiego człowieka z neolitu? Chwilę
pomyślał i mówi: nie wie. Nie jest pewien wcale
tego. Ale następnie jeszcze drugi mój
lekarz, przyjaciel, zajrzał do książki medycznej z przed pierwszej wojny
światowej pod hasło zawały serca. Okazuje się, że to było,
tam jest termin. To jest choroba wieku starczego, na którą
się umiera. Starzy ludzie umierają na zawał serca. Koniec,
kropka. Mówię to Marcinowi Richterowi. On
sprawdził w internecie. Mówi: „Słuchaj, aktualne doniesienia. W
Niemczech zmarło na zawał serca kilku kilkunastoletnich chłopców”. Co? Dzieci
nigdy na świecie nie umierały na zawał serca. To jest choroba starych ludzi.
Kiedyś była, a dzisiaj, jak ja leżę w szpitalu,
większość zawałowców to ma lat dwadzieścia parę,
trzydzieści, czterdzieści góra. Co się dzieje z naszym
zdrowiem? Czy to nie jest... My mówimy: no tak, no to
cywilizacja i tak dalej. Ja nie wiem, kto tą
cywilizację stworzył. Chyba obcy, że stworzą nam
takie zdrowie, takie warunki do życia, w którym ludzie umierają, jak niby żyją
dłużej, ale po pierwsze co to za
życie? A po drugie w korporacji na przykład albo gdzieś no to trudne życie. A
może jest tak, jak sobie wyobraził Wiszniewski Snerk? No
dokładnie. On napisał taką powieść, która w swoim czasie, no, zyskała wielu
zwolenników i takich, no, właśnie szukam słowa.
No, no, powiedzmy, wyznawców. Ludzi, którzy, którzy naprawdę
utożsamiali się z pewnym obrazem świata przedstawionym przez Wiszniewskiego
Snerga. Otóż to powieść Robot. Ona była
wydana w siedemdziesiątym, po raz pierwszy w
siedemdziesiątym trzecim roku. I w tej powieści
Adam Wiśniewski-Snerg przedstawił taką
naprawdę bardzo ciekawą wizję otaczającego nas świata. On bowiem wyszedł z
założenia, że w całym takim bogactwie organizmów, jaka, jaka jest na
Ziemi, jakie występują na Ziemi, tak naprawdę można, można byłoby
wyróżnić kilka kolejnych generacji. I on dokonał pewnej klasyfikacji. Próbując
dokonać takiej klasyfikacji, on twierdzi,
twierdził, że warto oprzeć się na naukach, które
opisują przedstawicieli owych generacji, tych poszczególnych
grup. I tak generacja zero to były, to były minerały.
Nie wiem, no, można je określić jako chemiczną generację, o,
chociażby. Do generacji pierwszej, tak zwanej botanicznej, należą
rośliny. Do generacji drugiej, zoologicznej
należą zwierzęta, a do generacji trzeciej,
psychologicznej należą ludzie. Ludzkie umysły. Bo warto podkreślić, że
człowiek to homo sapiens należy właściwie
jednocześnie do, według tej koncepcji snergowskiej,
należy do dwóch ostatnich generacji, czyli jest zarówno z
jednej strony taką, należy do generacji
zoologicznej, jak i psychologicznej. Czasami
roślinnej również. No, czasami tak. No niestety, zdarzają się
takie osobniki. To prawda. Bo... Ale wracając do tej
koncepcji, że ciało to i ludzka fizjologia, no,
jakby kieruje nas w kierunku tej generacji
zwierzęcej. Natomiast nasz, nasz świat
duchowy, nasze myśli, no, to jest już ta generacja
psychologiczna. I Snerg mówi o tym, podkreśla to, że zgodnie z ustaleniami
nauki takie generacje wyższe wyło- każda wyższa generacja
wyłania się z generacji niższej. I coś tak to wygląda troszeczkę na zasadzie
takiego łańcucha producentów oraz konsumentów. Mm.... I teraz
przedstawiciele tych poszczególnych generacji są
konsumentami materii zorganizowanej o
szczebel niżej. To tak bardzo mądrze, mądrze brzmi, ale mówi
się po prostu: zwierzęta zjadają rośliny, rośliny, wcześniej rośliny przerabiają
minerały, zwierzęta zjadają rośliny. Człowiek, no wiadomo, bez, bez schabowego
czasami trudno, trudno jest mu się obejść. Ale my
już przetwarzamy informacje. Też. Ta druga
część oczywiście. Ktoś na tym pasozytuje
pewnie. No tak, ale właśnie o to chodzi. Ta koncepcja mówi
o tym, że istoty niższe stanowią,
znowu użyję takiego wyniosłego sformułowania, stanowią
zasób energetyczny dla istot stojących
wyżej. I w tej, w tej hierarchii, o której wcześniej
mówiłem. No i to jest proste. Rośliny, tak jak powiedziałem,
to rośliny dla zwierząt, zwierzęta i tak dalej, i tak dalej.
I teraz w wyniku tych procesów fizjologicznych
dostarczają, dostarczają energię. I Snerk po raz pierwszy
zadaje pytanie: a komu dostarcza? Już to dzisiaj raz padło w
czasie audycji. A komu dostarczamy energii my?
I on gdzieś tam sobie ukulał taką teorię, że być może jest generacja nadistot,
której my, której my dostarczamy energii. W tej koncepcji, o której Snerk mówi,
mówi o tym, że w takim, że poszczególne generacje nawzajem siebie nie widzą. To
słowo widzą, należy traktować w pewnym, w
pewnym uproszczeniu, w pewnej przenośni. No, wiadomo, że
roślina nie może nic widzieć, bo, bo
organów ku temu nie ma, a w każdym razie tak dokładnie
wykształconych. Chodzi bardziej o dostrzeganie
obecności. Uświadomienie. Uświadomienie sobie tej obecności.
Dokładnie tak. Dokładnie tak, jak mówisz. I być może
właśnie dlatego my tych, tych
nadistot po prostu nie widzimy, że to jest zupełnie normalne
zjawisko. Można by, ktoś, kto- Nie postrzegamy. Nie postrzega.
O, dokładnie! To jest to. Dokładnie o to chodzi, bo właśnie
chciałem wyjaśnić, że ktoś za chwilę mógłby powiedzieć: no
tak, ale przecież zwierzęta nas widzą. Co ty człowieku? Co
ty człowieku opowiadasz? Albo może co ty opowiadasz, co ten
Wiśniewski opowiadał, Snerk zresztą. Otóż
Snerk broni się w tym wypadku, bo mówi: owszem, zwierzęta
dostrzegają nas, naszą cielesność, ale nie mają ani organów, ani inteligencji,
ani tego czegoś w sobie, żeby dostrzec naszą
duchowość. One widzą w nas zwierzęta i to wszystko. A co my
widzimy? Być może zjawiska z naszego świata, które my
widzimy, postrzegamy jako coś zwykłego, tak jak zwierzęta
postrzegają nas, ludzi, postrzegają nas, ludzi jako
takie inne troszeczkę zwierzęta. To być może my jakieś
zjawiska naszego świata również postrzegamy, tylko nie widzimy w
nich tego czegoś, co one mają więcej niż my. My mamy
inteligencję w stosunku do zwierząt. Co mają nadistoty w
stosunku do nas, to już tego Wiśniewski Snerk
tak do końca, do końca nie wyjaśnia. On stawia pewną tezę w tym, w tym robocie.
Natomiast co z tego wynika dzisiaj, do dzisiejszej
audycji, to jest to, że jasne, jeśli mówimy
o obcych, to to są dla mnie dopiero obcy. To są
tacy sami obcy, jak my jesteśmy dla tego kurczaka, którego
przemysł nam w miliardach zupełnie egzemplarzy
codziennie praktycznie był zarzyna, żebyśmy mogli się odkarmić w KFC albo
gdziekolwiek, gdzie lepiej. A w KFC mi najlepiej
smakuje. Ale co jest dosyć ważne w tej koncepcji
Wiśniewskiego Snerga, bo on mówi jeszcze o jednej rzeczy, że
owszem, mogło być tak, że te tak zwane nadistoty,
one powstały tu na Ziemi. My ich nie postrzegamy.
Ale właśnie on pisze też o tym, że nadistoty, czyli ta wyższa generacja, mogły
powstać również poza Ziemią, gdzieś w głębi kosmosu.
I co z tego, że one tam powstały? My ich po prostu nie
jesteśmy w stanie dostrzec. I być może my na co
dzień patrzymy na jakieś przejawy owej
inteligencji, szeroko pojętej, tu musielibyśmy to
zaznaczyć, ale my po prostu tego nie widzimy. Nie w
sensie fizycznym, nie w sensie fizycznym. My dostrzegamy jakieś
przejawy, ale my po prostu nie dostrzegamy tego,
czego zwierzęta nie dostrzegają u nas. Przez analogię. Nie
używaj słów, które właśnie są nie tego.
Nie dostrzegamy tej inteligencji. Tu już nie chodzi o
inteligencję. Wgoda. Inteligencja jest naszą
cechą, a ta nadistota- Pozwól, że walnę się w pierś mocno. Właśnie popełniłem
błąd. To prawda. Rzeczywiście tego czegoś,
tego czegoś nie dostrzegamy. Tego czegoś, co stanowi o
istocie nadistoty, tego po prostu nie dostrzegamy.
Musielibyśmy mieć sami. No tak, no ale- Żeby tego. Ja to rozumiem,
jak, jak jest dwóch partnerów i gra w ping ponga, że tak
powiem. I każdy musi mieć paletkę, żeby dobrze odbić
piłkę. Jeśli ten drugi nie ma tej całej paletki, to nie
odbije tej dobrze piłki. No dokładnie. A dlaczego wspomniałem
właśnie o nadistotach? Bo może się okazać, że całe te bajania, czy to, czy
to Sagana, czy to, czy też Hoyla, czy też wszystkich autorów, o których dzisiaj
mówiliśmy, filmo, i filmów, i książek, i opowiadań. Może się okazać,
że to oczywiście świadczy doskonale o naszej ludzkiej wyobraźni, że my po prostu
naprawdę, jak już coś wymyślimy, to wymyślimy. Ale może się okazać, że tak
naprawdę szukamy czegoś, czego po prostu znaleźć nie
możemy, bo to jest poza zasięgiem naszej percepcji....
I zwróć uwagę, że dla normalnego człowieka, który żyje
na Ziemi, gwiazdy i wszechświat istnieją, ale
kwanty już nie. No dokładnie. A może
ten, może ten rekin z naszej, z naszej nienapisanej
powieści to jest właśnie ta nadistota? To jest właśnie to.
To jest właśnie ta nadistota, która, która nadciąga. I to
myślę, warto, warto o czymś takim, warto, warto o czymś
takim pomyśleć, bo my przyzwyczajeni przez masową kulturę, przez kulturę
popularną, jakby łykamy podświadomie, a
czasami dajemy się wciągnąć w taką papkę, że obcy to są,
tak jak już na początku mówiliśmy, albo są obcy, albo są
goście, albo oni mają macki, albo mają jakieś łapska, albo są ziel-, albo są
koloru zielonego, albo szarego, albo są tacy, albo
inni. I jakby idziemy tym torem, i czasami,
czasami to jest ciekawe, to po prostu, to po prostu jak
jest dobrze napisane, to warto przeczytać, bo, bo to są po
prostu świetne historie. Ale może się też okazać, tak
jak już powtórzę to po raz kolejny, że
szukamy obcych nadistot, tego czegoś, czego
być może szukamy zupełnie nie tam, gdzie trzeba.
Że my tak łatwo tłumaczymy sobie UFO, zjawisko UFO czy też wcześniejsza,
no, nie wcześniejsza nazwa, ale latające talerze. Ta
taka bardzo, taka już dzisiaj właściwie passé nazwa. To my tam gdzieś tam
w swoim czasie dopatrywaliśmy się tych, tych szaraków jakichś,
to, że to wszystko gdzieś z kosmosu przylatuje i tak
dalej. A być może rzeczywistość wygląda
troszkę inaczej. I tu znowu odeślę troszeczkę do, do, do
tej rozmowy z Piotrem Cielebiasiem na Bibliotekarium, że
być może nie szukajmy szaraków w UFO. Być może UFO to jest zjawisko,
które jest przejawem czegoś, czegoś dziwnego,
czego nie jesteśmy w stanie zrozumieć. I oczywiście
będziemy toczyć kolejne debaty ufologiczne, bo
temat jest pasjonujący, ale pytanie, czy my w ogóle jesteśmy w stanie jakoś,
jakoś tak postawić kropkę nad i, jeśli chodzi o te debaty
ufologiczne i w ogóle o temat obcych. Ale je... Tak się
w tej chwili zastanowiłem. Jeżeli Snerk mógł taką
tezę wysnuć i jeśli my możemy dopuszczać taką
możliwość, to już jest coś nie tak, bo te istoty powinny być poza zasięgiem
nawet naszych, naszych, naszych domysłów. Tak
naprawdę. A to już świadczy, że już jednak
nasza wyobraźnia, że tak powiem, sięga trochę i
już ich dotyka. Tak, ale to jest bardziej idea, wiesz? Bo
to jest tak, że to jest troszeczkę jak, jak w filozofii, że my możemy sobie
powiedzieć, założyć na chwilę, że nasz świat nie istnieje, że
wszystko, co do nas dociera w sposób zmysłowy, to
jest, to jest fikcja. To jest jakiś złośliwy demon, który
nam podrzuca, podrzuca różne informacje. Co więcej, że nasz
świat powstał przed minutą, bo po prostu dostaliśmy od razu,
jak powstał, dostaliśmy do głowy informację, że on istnieje od
milionów lat, ale przecież on mógł powstać tak naprawdę
minutę temu. No i tak naprawdę powstał. No, być może, być
może. W każdym bądź razie i to są wszystko takie... My
sobie to możemy, owszem, wyobrazić, ale na przykład nie możemy
tego udowodnić. No, nie da się tego udowodnić.
Możemy dowieść istnienia świata, bo i zresztą to jest czasami
robione w ramach tego systemu, w którym funkcjonujemy. Ale jeśli powiemy, jeśli
powiemy, że rzucimy tezę, że nasz świat nie
istnieje, to tyle samo możemy dowieść, że istnieje,
jak i nie istnieje. Naprawdę nie ma dowodu na jedną i na
drugą tezę. To jest tak troszeczkę jak, jak z
religią, ale nie brnijmy w to. Chodzi... Zadałeś pytanie
o to, czy ponieważ możemy sobie wyobrazić nadistoty, to
znaczy, że coś jest nie tak. Nie. Zauważ, że za każdym
razem, kiedy mówimy o tych nadistotach, to mówimy tak: nie
wiemy, jak wyglądają, nie wiemy, jaką mogą mieć postać. Nie
wiemy. Nic o nich nie wiemy. Wiemy tylko, że mogą istnieć,
a to troszeczkę mało. No tak. To troszeczkę mało
jest, bo oczywiście my sobie możemy szereg rzeczy wyobrazić i
to jest tak troszeczkę, że oczywiście nasza wyobraźnia jest
niespożyta. Naprawdę. Ale z
drugiej strony jest jednak ograniczona. Mówiliśmy dzisiaj dużo o
obcych, mówiliśmy o tym, o tych różnych wyobrażeniach obcych, a
okazuje się, jeśli byśmy naprawdę zrobili taki research i
tego, jak poszczególni autorzy od właśnie Wellsa chociażby wyobrażali
sobie obcych, to tak naprawdę jest bardzo niewiele. Nie, źle mówię. Nie
ma. A jeśli, jeśli ktoś znajdzie, to, to jestem
zobowiązany. Nie ma takich obcych w literaturze,
którzy w jakiś sposób nie byliby
odwzorowaniem naszego świata. Mhm. Nawet powiem tak
blisko byłeś, prawie mnie przekonałeś z tym oceanem Solaris,
ale to w gruncie rzeczy, no cóż, mamy ocean i dodajemy
mu rozum. Tak, jest odbiciem pewnej naszej
umysłowości. Umysłowości, oczywiście. Nie ciała, nie tego
wszystkiego, ale umysłowości. Bardziej, u bardziej prostych
autorów mamy, powiedzmy, jakiegoś
paszczaka i dodajemy mu skrzydła. No i też jest obca
istota, i też sobie ją właśnie, właśnie wyobraziliśmy, ale
tak naprawdę ona się składa z elementów, które dobrze znamy.
Ja wspomniałem, mówiąc o tej literaturze, o tej
literaturze gdzieś z lat trzydziestych czy końca lat
dwudziestych, że ona się polegała na zmianie skali albo
hybrydyzacji. Czyli dodajemy różne elementy z różnych
strasznych stworów. Bardzo lubiany motyw, motyw na
filmach. Dodajemy różne elementy i nagle
tworzymy jakąś dziwną istotę. A to jakiegoś węża, ja
nie wiem, z czymś tam, powiedzmy strzelającego laserem
albo coś tam innego. Staram się wymyślać maksymalnie głupie
przykłady, bo, bo takich też nie brakuje i w literaturze, i
w filmie. Ale tak, nawet, nawet ten Obcy, który,
którego tak lubisz i którego ja w gruncie rzeczy też lubię,
bo tylko lubię mniej jako science fiction, bardziej jako
horror. Dla mnie to jest taki przykład dobrego horroru.
Ale to zauważ, że tak naprawdę ten Obcy składa
się z różnych elementów, które w jakiś tam sposób są
znane. A jeśli chodzi o samą organizację swoją, to sam
powiedziałeś w pewnym momencie, że nie chciałbyś się
znaleźć w takim mrowisku, w którym funkcjonują obcy z filmu Obcy. Ósmy pasażer
Nostromo czy też, czy też kontynuacje. Ale jestem w takim
mrowisku. O mój Boże! Ja jestem. Ja żyję. Zwróć
uwagę, tu teraz poruszę taki problem. Zobaczcie, jak
cywilizacja na przykład wytwarza sama obcych.... Otóż ja kiedyś byłem obywatelem
tej społeczności, tej cywilizacji, a ja w tej chwili jestem
obcy. Marek, nie wiem, czy wiesz? Rozwijaj temat,
rozwijaj. Kiedyś byłem akceptowany przez na przykład starsze panie idące na
ulicy, przez kolegów, przez i tak dalej. W tej chwili
jestem obcy. Patrzą na mnie krzywo, nie
wpuszczają mnie w niektóre miejsca albo nie wolno mi. Ja palę papierosy.
A to tu cię boli! Ale ja powoli zaczynam być obcy. I co jeszcze?
Kiedyś ja na przykład idąc po ulicy, nie zwracałem uwagę,
uwagi na człowieka palącego papierosa, a w tej
chwili, jak widzę człowieka idącego z
papierosami w ręku, to ja się do niego uśmiecham
i mówimy sobie cześć. Wiesz dlaczego? Bo to my jesteśmy my, a reszta to jest
obcy. Wiesz co? To ja, to ja wolę koncepcję Wyke
Sika, który napisał, że myśli, że koty są
obcymi. No na pewno. Bo czasami sabotują jego
sen. Na pewno. Ja też. Ja się w pełni zgadzam, że obcy,
że koty mają w sobie coś takiego dziwnego. Myślę, że
nasz wspólny znajomy, yy, zastępca
redaktora naczelnego Nieznanego Świata, Wojtek Chudziński,
zgodziłby się z nami w pełni. On też jest, on też jest
wielkim, wielkim miłośnikiem, miłośnikiem kotów.
I coś jest takiego w tych kotach, że one budzą,
budzą jakieś takie, takie, takie... Z jednej strony ciepłe
uczucie, a z drugiej strony, jak się czasami takie kocisko
spojrzy, to jak sobie człowiek pomyśli, co on, co on
na przykład, jak podsumował nasze zachowanie w danym
momencie, to się człowiekowi ciarki po plecach, yy, gdzieś
tam przemykają. Oj, potwierdzam, potwierdzam. Sam mam dwie
kotki. Potwierdzam, potwierdzam. Tak, to koty. Koty to w
ogóle to myślę, że jakiś temat kiedyś w Bibliotekarium na temat kotów
wypadało, wypadałoby zrobić. Trzeba. Trzeba, trzeba. Bo to
jest temat niesamowity. Ja myślę, że tak,
że pewno, tak jak powiedziałem na początku, my byśmy
sobie jeszcze teraz o obcych mogli pogadać następne drugie
tyle, przynajmniej dwie godziny. Na przykład o
inwazjach, o różnych innych, ale myślę, że to nie ma sensu. Każdy z nas
albo każdy, kto czyta science fiction, kto czytał Sagana, kto czytał
przepraszam, Freda Hoyle'a, to myślę, że myślę, że- Ma własny pogląd. Ma własny
pogląd na ten temat. Ja też mam. Obcy są wśród nas. Obcy
są wśród nas. To zdecydowanie. To tak, to się zgadzamy
przynajmniej w czymś. Ale myślę, że myślę, że,
że... Mam nadzieję, bardzo się będziemy cieszyli, jeśli
ta nasza, nasza audycja będzie przynajmniej w
części jakąś niewielką inspiracją dla, dla własnych
przemyśleń. A bardzo będziemy, będziemy wdzięczni za ewentualne, za ewentualne
napisanie nam o tym albo postawienie jakichś problemów,
których z racji czasowych czy z racji nie wiem, jakichś,
jakichś, jakiegoś, jakiegoś, jakichś
braków umysłowych po naszej stronie nie uwzględniliśmy w naszych
dzisiejszych wypowiedziach. Bardzo będziemy wdzięczni za jakieś,
jakieś takie sugestie. Możemy zrobić zawsze jakiś
apendyks do audycji, a dzisiaj myślę, że jeśli chodzi
o obcych, to obcych i UFO... A
jeszcze nie, ale teraz ja mówię, że kończę. Jak mówię, że
kończę, to nigdy nie kończę. Więc powiem tak, że jeśli
chodzi o samo UFO, to w literaturze pięknej jest
stosunkowo mało tego motywu. UFO jako UFO.
Da się znaleźć kilka zaledwie książek. To jest
temat, temat tak naprawdę do pewnego stopnia unikany. Gdzieś tam we
wspomnianym już dzisiaj Panu Samochodziku i człowieku z UFO,
który później przestał być człowiekiem z UFO, te,
te, to UFO to tak naprawdę jakieś
pojazdy czasoprzestrzenne, które przenoszą, przenoszą w
czasie. Jest jeszcze kilka innych motywów związanych, kilka
innych powieści związanych z UFO, ale to nie są te
pierwszoplanowe powieści tak naprawdę. W filmach, no, w
filmach tego jest troszeczkę więcej. UFO się chociażby
pojawiało. Mówiliśmy dzisiaj o filmie Kosmos 1999, ale kiedy się skończył
Kosmos 1999, przynajmniej te odcinki, które były w Studiu 2
emitowane, to pojawił się taki serial starszy,
Invaders on się chyba nazywał, o takich obcych, którzy
przybywali na Ziemię. Wiem, że jakiś taki demoniczny głos na
początku mówił o tym, że to są obcy, że ich celem
jest Ziemia i podbicie tej ziemi. I tak, tak, tak smucił ten głos. A obcy,
obcy tam byli w latających talerzach, bo to były
talerze. Ewidentnie. Ale tak naprawdę, tak naprawdę w
literaturze UFO jako UFO jest stosunkowo
mało, mało reprezentowane. Obcych ci tam dużo, natomiast
UFO, UFO niespecjalnie. I to tyle. No, jeśli, jeśli
chodzi, jeśli chodzi o zjawisko obcych i UFO w
książkach. W każdym, w każdym bądź razie
dzisiejszy, dzisiaj, dzisiaj zaczynaliśmy od dwóch książek. Od,
od książki Sagana Kontakt. Moim zdaniem, jeśli chodzi o taką
literacką, literacką wartość, to to jest lepsza książka od,
od książki Hoyle'a. Nie
wiem, czy bardziej inspirująca, bo tam jest jednak szereg
rzeczy niedopowiedzianych. Może dobrze, że są niedopowiedziane, bo
to daje też pole dla wyobraźni. Dzięki temu, że nie
wszystko tam jest takie jasne, że być może, być
może to, co... Jak komuś się nie chce czytać, to polecam
film. Film jest naprawdę niezły.... Eee, być
może to, co tam przeżywa główna bohaterka,
być może, być może się tak naprawdę nie zdarzyło. A
może się zdarzyło? A może ci obcy nie chcą się z nami
kontaktować? I tak dalej, i tak dalej. To pod tym względem,
takim literackim, takiej, takiej wyobraźni, jest znacznie
lepsza, moim zdaniem, książka. Natomiast jeśli chodzi o taką
fachowość, znaczy u Sagana jest to samo. Tam jest dużo
fizyki, dużo jakichś takich teorii związanych z
fizyką, z, z kosmosem. Sporo się można
w gruncie rzeczy nauczyć, wbrew pozorom. Podobnie u
Hoyla, tam-- tylko ta książka jest nieco, nieco mniej
literacka, ale bardzo ciekawa. To znaczy, to nie
jest tak, że jak ja tu powiem, że ona nie jest, nie jest
literacka, to w ogóle należy ją obchodzić szerokim łukiem,
bo ona ten, ten brak literackości czy może
małą, małą, małą zawartość cukru w cukrze, czyli literac--
literatury w literaturze, zdecydowanie nadrabia pewną
koncepcją, która tam jest, która się tam pojawia. Ja ci
powiem uczciwie, że ja ją, tak jak ją czytałem po rosyjsku,
ona jest nudna jak flaki z olejem. Tam nie ma w ogóle
dialogów, nie ma niczego, ale ja ją czytałem z
fascynacją. No zgadza się. Ona jest
fascynująca, ale mało literacka. Bo jeśli byśmy mieli,
jeśli mielibyśmy... To, jeśli ja bym miał polecać, jeżeli ktoś
lubi dobrą literaturę, to zdecydowanie Sagana. Jeśli ktoś lubi się zanurzać w
naukowość, to obie te książki są znakomite. Jeśli
chodzi o... Być może pewne, być może pewne koncepcje
są już, bywają przestarzałe, ale to naprawdę tym książkom za
bardzo, za bardzo nie szk-- za bardzo nie szkodzi. I
myślę, że jeśli chodzi o temat dzisiejszej audycji, to go przynajmniej
zużyliśmy w sporej części. To może tak? Jeśli,
jeśli pozwolą nadistoty, to może trafimy spokojnie do
domu. Może trafimy spokojnie do domu. Natomiast
zawsze na koniec audycji winni jesteśmy naszym
szanownym słuchaczom jeszcze jedną informację,
bo jeżeli nas nie porwą nadistoty w drodze do domu, to miejmy nadzieję, że, mm,
odbędzie się, yy, Bibliotekarium numer
dziesięć, więc jakiś tam w końcu jubileusz, aa, dzie- dziesiątej audycji.
Każda okazja jest dobra, żeby, żeby świętować. My
postanowiliśmy świętować przy książce, tym
razem już bardzo konkretnie, przy książce...
Zawsze mam kłopoty z tymi nazwiskami. Davida...
Anne Moir, Moir, Moir, ona się chyba nazywa, Moir i Davida
Jessela, pod tytułem, pod tytułem, pod tytułem jakich? Płeć mózgu. Płeć
mózgu. Płeć mózgu. No, wiedziałem, że to jakieś proste jest.
Rzecz będzie kontrowersyjna, szczególnie
jeśli naszym, naszym rozmówcą, yy, znaczy naszym rozmówcą,
jeżeli rozmawiamy w tym gronie, w jakim rozmawiamy. Bo Wiktor
ma wyrobione opinie na temat, na temat różnic
pomiędzy kobietami i mężczyznami. Jestem
zdecydowanie zwolennikiem tej kobiety, która tą
książkę napisała. Twój... Fanem autorki tej książki.
Nie, naprawdę. Książka jest interesująca. W żadnego- Ja bym
tylko chciał przestrzec, przestrzec wszystkich, którzy czytają.
Nie, to nie jest przestroga, to jest tylko informacja. Bo
używam źle wyrazów dzisiaj. Bo
ja mam taki przynajmniej egzemplarz, w którym pisze się,
że to według najnowszych badań i tak dalej, to napisali taką książkę. No to ja
informuję, że ta książka po raz
pierwszy została wydana bodajże w osiemdziesiątym dziewiątym
roku, więc z tej, z tą jej świeżością to nie
przesadzajmy, to już nie przesadzajmy. Ma
ona już swoje lata i gdzieś pod trzydziestkę podchodzi w tej
chwili. Tak, ale, ale tezy, które- Tak.
Które ona zapoczątkowała, ta książka, poszły już dużo, dużo dalej. O
czym, o czym, o czym, że tak powiem, przeciętny człowiek nie ma pojęcia.
Tak. Naprawdę... Tak, ale zauważ, że jest jeszcze
jedna rzecz: że ta książka jest absolutnie niepoprawna
politycznie, bo ona... Przecież nawet na
początku, na początku tej książki, kiedy jest wstęp,
autorzy piszą o tym, jak ona
się urodziła, ta książka. Ona przecież, jeżeli pamiętasz,
urodziła się z tego, że jej autorka, współautorka, bo, bo jak, o ile mamy panią
Anne, to mamy pana Davida, więc współautorka była na wykładzie, na
którym udowadniano coś, z czym ona się nie do końca chciała zgodzić. I kiedy
wystąpiła, wystąpiła z mową, że jej zdaniem... Znaczy tam, tam była mowa o
tym, czy kobieta może tak samo pojmować pewne, pewne, pewne, pewne treści, tak
samo jak mężczyzna. I ona, moim zdaniem, zgłosiła bardzo
słuszną uwagę, że nie rozmawiamy o tym, czy
ona, czy kobieta, czy mężczyzna rozumieją. Bo to, że
rozumieją, są istotami rozumnymi, to jest oczywiste, ale czy
rozumieją tak samo? I tu bez oceniania, czy lepiej, czy
gorzej, ale czy rozumieją tak samo? A to już jest nie
takie oczywiste. I tu znowu bez wartościowania, bez wchodzenia
w ocenianie, czy ktoś jest lepszy, czy ktoś jest gorszy.
Tylko samo to, samą tezę lansowaną
przez, przez urocze feministki, które czasami
rozbawiają mnie do łez, że jesteśmy identyczni, jesteśmy tacy sami. Ta
teza, broniona tak, tak zajadle przez niektóre feministki, wcale nie jest taka
oczywista. Ja ją podsumuję w ten sposób, tak jak
mawia to jeden z moich kolegów, że feminizm kończy się tam, w takim, w takiej
sytuacji, kiedy trzeba wnieść szafę
na trzecie piętro. To wtedy kończy się feminizm. To
oczywiście jest uproszczenie, duże uproszczenie, takie złośliwe,
ale w gruncie rzeczy lansowanie tezy, że jesteśmy
tacy sami tylko dlatego, że należamy, należymy do tego samego
gatunku, a jesteśmy po prostu różnymi
płciami, i że w związku z tym, że jesteśmy tacy
sami-... w świetle książki, ja nie, jakby nie mam
takiej wiedzy, żeby, żeby stwierdzać coś obiektywnie, ale mogę
natomiast od- odnieść się do książki, którą będzie, o której
będziemy rozmawiać za dwa tygodnie. To w świetle tej
książki, ee, te różnice, w świetle przykładów,
które są przytaczane w tej książce, te różnice wydają się
nie tylko, yy, frapu-, one się wydają oczywiste. Tam jest
to tak napisane, yy, że, że po prostu, yy, nie ma o
czym dyskutować. Te różnice są i one nie polegają na
tym, że coś jest lepsze czy coś jest gorsze, tylko że jest
inne. I myślę, że powinniśmy się do takiego, yy,
do takiego, do takiego, mm, do takiego,
yy, punktu widzenia przyzwyczaić, a nie lansować
nachalnie coś takiego, że wszyscy jesteśmy równi, wszyscy
jesteśmy tacy sami i w związku z tym wszystko, wszystko,
wszystko da się ujednolicić, uprościć i, i sprowadzić do
jednego mianownika. Tutaj, yy, może, może, yy, odnosić tamtą
książkę do tego, o czym mówiliśmy dzisiaj, yy, o obcych, kiedy ja powiedziałem,
że kiedy pojawiliśmy się my jako ludzie, yy, w świadomości tutaj Europy. Otóż,
yy, co to jest? Kto to jest
człowiek? Kto to jest człowiek? Ktoś będzie próbował się
gimnastykować i tak dalej, odpowie... Otóż
człowiek, człowiek nie ma takiej istoty jak homo
sapiens. Według mnie nie ma. W ogóle nie istnieje. Homo sapiens jest to pewien
układ złożony z dwóch elementów: z kobiety i mężczyzny. Tylko ten układ
może się reprodukować. Żadna osobno, yy, nie
tego. To jest homo sapiens, homo sapiens.
Homo sapiens w całości to jest kobiet, kobieta i
mężczyzna. Układ złożony, zdolny do
reprodukcji i tak dalej, do powielania, dziedziczenia i tak
dalej, tego. To ten układ, a nie, yy, nie jakaś
postać, która przedstawia człowieka. Takiego człowieka
nie ma. Człowiekiem jest ten. I to ta książka
tłumaczy bardzo dobrze. A sprowadzając
to chociażby do, do prostych przykładów, to ostatecznie,
yy, yy, na plakietce, która podążała poza Układ Słoneczny z Pionierem, wyryty,
wyryta była sylwetka mężczyzny i kobiety, a nie
jakiegoś tam człowieka, yy- No, dokładnie. Był ci
obojga. Tak, dokładnie. Ale to może,
wiesz, nie za, nie rozgadujmy się- Tak, tak. na temat
książki, o której będziemy rozmawiać za dwa tygodnie. Bardzo,
yy, serdecznie wszystkim naszym słuchaczom dziękujemy.
Polecamy się na przyszłość. Za- zapraszamy za dwa
tygodnie. No i jeszcze raz, yy, yy,
dużo, dużo ciekawych refleksji, yy, na temat
obcych, na temat, yy, tematu dzisiejszej
audycji. I jeśli, jeśli ktoś zechce, bardzo, bardzo
chętnie, yy, poczytamy jakieś, jakieś uwagi,
jakieś, jakieś sugestie dotyczące czy to tematu
dzisiejszej audycji, czy też tematu, yy, tematów,
jakichś takich na przyszłość, które, które ewentualnie możemy
uwzględnić. Chociaż zaręczam, że tych tematów, yy, yy,
gdzieś tam u nas, w naszych głowach, yy, w naszych pier...,
takich początkowych koncepcjach jest całkiem sporo, ale
za te następne również będziemy wdzięczni. Ale ja, ja po
tym całym temacie, po poruszaniu tych obcych i o tej myśli
„Obcy są wśród nas", ja wszystkim słuchaczom tej audycji życzę dobrej nocy. I
miłych snów. Miłych snów. Wszystkiego, wszystkiego, wszystkiego
dobrego. Pozdrawiamy z Bydgoszczy. Dobranoc. A mówili
to gospodarze „Bibliotekarium", Marek Żelkowski i Wiktor
Żwikiewicz. Dzięki jeszcze raz, panowie. Dziękujemy. Dziękujemy.
No i do usłyszenia w kolejnym odcinku „Bibliotekarium"
już za dwa tygodnie. Audycję, jak zawsze obsługiwał
od strony technicznej Marek Sęk „Ivellios". Radio
Paranormalium - paranormalny głos w Twoim domu. Dobranoc i do usłyszenia.